كه بدان عنوان بر مردم چيره و مسلّط شوند .
«
أَمْ لَهُمْ شِرْكٌ فِي السَّماواتِ
- يا در آفرينش آسمان چه مشاركتى داشتهاند ؟ » نمىبينيم كه قدرت آنها در آسمان جلوهاى داشته باشد ، چنان كه گويى خورشيد و ماه را مىگردانند .
«
أَمْ آتَيْناهُمْ كِتاباً فَهُمْ عَلى بَيِّنَةٍ مِنْهُ
- آيا بر آنها كتابى فرستادهايم كه آن را حجّت خود سازند ؟ » به شما فرمان دادهايم كه از آنها پيروى كنيد زيرا كتابى بر آنها فرستاديم كه شما را مأمور مىكند به دنبال آنها رويد ! «
بَلْ إِنْ يَعِدُ الظَّالِمُونَ بَعْضُهُمْ بَعْضاً إِلَّا غُرُوراً
- نه ، بلكه ستمكاران به يكديگر جز فريب وعدهاى نمىدهند . » پس مشكلى كه انسان را از رسيدن به حقيقت باز مىدارد همان حجاب فريب و آرزومنديهاست ، و بر انسان واجب است كه اين حجاب را به درد و برافكند تا به پروردگار خود نزديك شود .
شايد پايان اين چنين مىرساند كه ستمكاران - شريكان ساختگى ( براى خدا ) و پيروانشان - هر يك ديگرى را مىفريبد ، و فريبكار گمراه كنند به پيروان خود وعده مىدهد كه بار خطاهايشان را تحمّل خواهد كرد ، در حالى كه هيچ چيز از خطاهاى آنها را بر دوش نمىكشد ، و گمراهشدگان نيز به گمراه كنندگان وعدهء دوستى و ياورى و كمك رسانى مىدهند ، پس هر يك / 69 بدين سان ديگرى را اميد مىدهد ، و اين اميدواريها خود جز فريب چيزى نيست ، زيرا در روز قيامت هيچ كس براى ديگرى سودمند نباشد و كسانى كه پيروى شدهاند از كسانى كه آنها را پيروى كردهاند تبرى مىجويند و بيزارى نشان مىدهند .
[ 41 ] اين شريكان ساختگى و شريك سازان را فريب فرا گرفته و دستخوش غرورند ، زيرا هيچ چيزى از زمين را نيافريدهاند و در گرداندن و تدبير امور آسمانها نيز دستى ندارند ، در حالى كه تنها و تنها خداى يكتاست كه بر عرش