فرو فرستادهء پروردگار پيروزمند حكيم است ، روند مطلب به موضوع اصلى اين سوره معطوف مىگردد .
( و درس نخستين بنا بر عادت به مهمترين موضوعات اين سوره اشاره مىكند ) كه همانا نفى مشاركت اولياء با پروردگار عزّت و پيروزمندى ، و ضرورت ناب ساختن و منحصر داشتن بندگى نسبت به خدايى است كه دين خالص و ناب از آن اوست .
و بر مخالفان اين اصل احتجاج مىكند و حجّت مىآورد :
نخست : به اختلاف آنها كه پروردگار در روز قيامت دربارهء آن حكم خواهد كرد .
دوم : به اين كه خدا آنها را هدايت نمىكند زيرا بر خدا دروغ بستند و به كفران نعمتهايش پرداختند .
سوم : به اين كه تنها خداست كه اگر اراده كند براى خود فرزندى بگيرد فرزند را اختيار مىكند و نه آنها .
و سخن به تقديس خدا از آنچه مشركان به دو نسبت مىدهند ختم مىشود ، زيرا اوست يكتاى يگانه ، و دليل يگانگى او قاهر بودن اوست براى هر چيز و هر شخص .
/ 427
شرح آيات :
[ 1 ] «
تَنْزِيلُ الْكِتابِ مِنَ اللَّهِ الْعَزِيزِ الْحَكِيمِ
- نازل شدن اين كتاب از جانب خداى پيروزمند حكيم است . » كلمهء « تنزيل » نزول قرآن را به نحو مرحله به مرحله مىرساند ، در حالى كه كلمهء « انزل » در آيهء بعد نزول يكبارهء آن را مىرساند ، و در اين خصوص تناقضى وجود ندارد زيرا قرآن دو بار نازل شد : يك بار ، يك جا در شب قدر ، و ديگر بار به صورتى هماهنگ و مناسب با رويدادها و شرايط گوناگون تا بدان وسيله دل پيامبر استوار شود و قرآن كه از سوى ذات پيروزمند حكيم است شخصيت امّت را در