فرهنگ موضوعي احاديث امام مهدي ( ع ) ( فارسى ) — صفحة 1039

كرده‌اند ، وعده داده است كه حتماً آنان را در اين زمين جانشين [ خود ] قرار دهد همان گونه كه كسانى را كه پيش از آنان بودند جانشين [ خود ] قرار داد ، و آن دينى را كه برايشان پسنديده است به سودشان مستقر كند ، و بيمشان را به ايمنى مبدّل گرداند ، [ تا ] مرا عبادت كنند و چيزى را با من شريك نگردانند ؛ و اين تنها زمانى واقع مي‌شود كه به دنيا بازگردند . و نيز : وَنُرِيدُ أَنْ نَمُنَّ عَلَى الَّذِينَ اسْتُضْعِفُوا فِي الأرض وَنَجْعَلَهُمْ أَئِمَّةً وَنَجْعَلَهُمُ الْوَارِثِينَ ، ( 1 ) و خواستيم بر كسانى كه در زمين فرو دست شده بودند منّت نهيم و آنان را پيشوايان گردانيم ، و ايشان را وارثان قرار دهيم . همچنين : إِنَّ الَّذِي فَرَضَ عَلَيْكَ الْقُرْآنَ لَرَادُّكَ إِلَى مَعَادٍ ، ( 2 ) در حقيقت همان كسى كه اين قرآن را بر تو فرض كرد ، يقيناً تو را به سوى وعده‌گاه بازمي‌گرداند ؛ يعنى رجعت دنيا . و نيز : أَلَمْ تَرَ إِلَى الَّذِينَ خَرَجُوا مِنْ دِيَارِهِمْ وَهُمْ أُلُوفٌ حَذَرَ الْمَوْتِ فَقَالَ لَهُمُ اللهُ مُوتُوا ثُمَّ أَحْيَاهُمْ ، ( 3 ) آيا از [ حال ] كسانى كه از بيم مرگ از خانه‌هاى خود خارج شدند ، و هزاران تن بودند ، خبر نيافتي ؟ پس خداوند به آنان گفت : بميريد ، آنگاه آنان را زنده ساخت . و سخن خداى عزوجل : وَاخْتَارَ مُوسَى قَوْمَهُ سَبْعِينَ رَجُلاً لِمِيقَاتِنَا ، ( 4 ) و موسى از ميان قوم خود هفتاد مرد براى ميعاد ما برگزيد ؛ خداوند تعالى آنها را پس از مردن به دنيا بازگرداند . » تفسير قمى 2 / 75 از امام باقر و امام صادق ( عليهما السلام ) روايت مي‌كند كه فرمودند : « هر شهرى كه خدا اهل آن را به عذاب از ميان برد ، در رجعت باز نخواهند گشت . على بن ابراهيم قمي ( رحمه الله ) در ادامه مي‌نگارد : اين آيه [ وَحَرَامٌ عَلَى قَرْيَةٍ أَهْلَكْنَاهَا أَنَّهُمْ لا يَرْجِعُونَ ] از بزرگ‌ترين دلايل رجعت است ، چرا كه هيچ مسلمانى منكر نيست كه همه‌ى مردم - چه آنان كه [ به عذاب ] هلاك شده‌اند و چه سايرين - در قيامت رجوع مي‌كنند . مقصود از عدم رجوع آنها هم در رجعت است ، و گرنه در قيامت بازمي‌گردند و داخل آتش مي‌شوند . »