شرح
ثبت و ضبط مىگردد .
3 - مرحلهء فعليّت : بعد از مرحلهء انشا ، مرحلهء بعث و زجر است و حكم به مرحلهء تحريك بر انجام ( در واجبات در خارج ) و تحريك بر اجتناب ( در محرّمات در خارج ) مىرسد كه مرحوم آقاى آخوند اين مرحله را به دو مرتبه تقسيم مىكنند .
الف - مرحلهء فعليّت تعليقيّه يا به تعبير ديگر مرحلهء فعليّت لو علم : حكم از مرحلهء انشا به مرحله اجرا گذاشته مىشود لكن در اين مرحله يك قيد وجود دارد و قيدش اين است كه اگر مكلّف از راه قطعى يا از طريقى كه به منزلهء قطع است اطّلاع برآن حكم پيدا كرد ، بايد آن حكم را اجرا كند يعنى بعث و زجرش معلّق است - مثل اكرم زيدا إن جاءك .
ب - مرحلهء فعليّت حتميّه : همانطور كه گفتيم اگر آن قيد حاصل شد ، فعليّت تعليقيّه به فعليّت حتميّه مىرسد . آنوقت بايد برطبق آن حكم عمل نمود .
4 - مرحلهء تنجّز : بعد از مراحل فوق حكم به مرحلهء تنجّز مىرسد يعنى اگر مخالفتى با آن بشود مكلّف عذرى ندارد و خداوند مىتواند او را عقاب نمايد بنابراين مرحوم آقاى آخوند مجموعا در احكام ، پنج مرحله درست كردند .
1 - مرحلهء اقتضا 2 - مرحلهء انشا 3 - مرحلهء فعليّت تعليقيه 4 - مرحلهء فعليّت حتميّه 5 - مرحلهء تنجّز .