بنابر احتمال سوم ( اباحهء لازم ) نيز حكم همين است با اين تفاوت كه طبق احتمال دوم ، چنانچه حق انتفاع مقيد به مرگ مالك باشد و سكونت كننده قبل از او بميرد ، اين حق به ورثهء او به ارث مىرسد ، بر خلاف احتمال سوم كه طبق آن ، حقى به ورثه منتقل نمىشود .
بر حسب ظاهر ، احتمال سوم قائلى ندارد ؛ ليكن برخى مقتضاى عقد سكنى و نيز رقبى و عمرى را تمليك منفعت ، 23 و برخى ديگر تمليك انتفاع دانستهاند . 24 قول به عدم جواز اسكان كسانى كه بر حسب متعارف با سكونت كننده در يك جا زندگى نمىكنند ، به مشهور نسبت داده شده است . 25
از سكنى به معناى دوم در بابهاى مختلف ، همچون حج ، تجارت و احياء موات سخن گفتهاند .
سكنى و منفعت : سكنى منفعت به شمار مىرود . بنابر اين ، تمليك آن به مستأجر در ازاى اجرت ، و نيز وصيت كردن به آن و بهاى كالا قرار دادن آن در معاملات ، صحيح و جايز است . 26
سكنى و حق اولويت : كسى كه در جايى همچون مدرسهء علمى كه براى طلاب علوم دينى وقف شده ، در چارچوب شرايط و ضوابط آن مدرسه ، سكونت دارد ، تا زمانى كه در آن مكان ساكن است ، نسبت به ديگران حق اولويت دارد ؛ هرچند سكونتش به درازا بكشد و كسى حق مزاحمت او را ندارد و در صورتى كه محل سكونت وى براى يك نفر تهيه شده باشد ، وى مىتواند از سكونت ديگرى در آن جا جلوگيرى كند .
البته اگر سكونت در آن مكان مدت دار باشد ، سكونت كننده بايد پس از اتمام مدت ، آن جا را ترك و مكان را تخليه كند ؛ همچنين است اگر مشروط به شرايطى باشد و او آن شرايط را از دست بدهد .
خارج شدن از محل سكونت براى كارهاى ضرورى كه به طور متعارف براى آنها بيرون مىروند ، لطمه به حق سكونت در آن جا نمىزند و موجب زوال آن نمىشود ؛ ليكن اگر اين گونه نباشد و فرد با قصد بازگشت براى مدتى محل را ترك كند ، به تصريح برخى ، در صورتى كه
فرهنگ فقه مطابق مذهب اهل بيت (ع) (فارسى) — صفحة 499
مساهمون: موسسه دائرة المعارف فقه اسلامى بر مذهب اهل بيت ( ع )
ص٤٩٩