سكوت را جزء نيّت روزه قرار دهد ، حرام است 12 ( - - - ) روزهء سكوت ) .
سكوت و رضا : سكوت دلالت بر رضايت ندارد ، مگر آنكه قراين و شواهدى بر رضايت سكوت كننده وجود داشته باشد . بنابر اين ، در مواردى همچون اجازهء عقد فضولى ( - - - ) فضولى ) سكوت دلالت بر اجازه نمىكند ؛ زيرا اعم از رضايت است ؛ 13 ليكن در خصوص دختر باكره ( - - - ) باكره ) مشهور سكوت وى را در برابر پيشنهاد ازدواج ، نشانهء رضايت و اذن او به ازدواج تلقى كرده و آن را كافى دانستهاند . 14
در برابر بدعتها : سكوت عالمان در برابر بدعتها ( - - - ) بدعت ) جز در موارد تقيه حرام و مقابله با آن ، بر ايشان واجب است . 15
سكوت دو طرف دعوا : هر گاه مدّعى و مدّعى عليه در دادگاه سكوت اختيار كنند ، بر قاضى مستحب است از آنان يا از مدّعى از ايشان بخواهد سخن بگويند و اگر گمان كند سكوت آنان به جهت ابهت و مقام او است ، به فردى ديگر دستور مىدهد كه آن را به آنان ابلاغ كند . 16
سكوت مدّعى عليه در برابر مدّعى اگر به جهت عذر باشد ، مانند آنكه لال يا وحشت زده باشد ، قاضى به اقتضاى حال ، اقدام به رفع عذر مىكند ؛ اما اگر بدون عذر باشد ، قاضى او را به پاسخگويى ترغيب مىنمايد . در صورت استمرار سكوت ، در چگونگى برخورد قاضى با وى اختلاف است كه آيا او را تا زمان پاسخگويى بازداشت مىكند ، يا اينكه از باب امر به معروف با رعايت تدريج تا حدّ زدن بر او سخت مىگيرد ، يا اينكه قاضى او را به بازگرداندن قسم به مدّعى ، تهديد مىكند و به وى مىگويد : پاسخ بده و گرنه تو را خوددارى كننده از قسم شمرده ، آن را به مدعى بر مىگردانم ، و در صورت مقاومت مدّعى عليه و استمرار سكوت وى ، تهديد خود را عملى و پس از سوگند خوردن مدّعى ، به نفع او حكم مىكند ، و يا اينكه پس از سختگيرى بر مدّعى عليه و اصرار وى بر سكوت ، قاضى او را تهديد مىكند . 17
فرهنگ فقه مطابق مذهب اهل بيت (ع) (فارسى) — صفحة 502
مساهمون: موسسه دائرة المعارف فقه اسلامى بر مذهب اهل بيت ( ع )
ص٥٠٢