طلوع فجر مسلمان شده و روزهء آن روز را نگرفته باشد ، كه قضاى آن ، بر وى واجب خواهد بود . اما بر مرتد ( - - - ) ارتداد ) قضاى دوران ارتداد واجب است ؛ 72 چنان كه بر مست و مانند او ، همچون غافل ، مُكرَه و مضطرّ - كه تحت عنوان ديوانه و بيهوش نمىگنجد - قضاى روزههاى فوت شده از آنان واجب است . 73
قضاى روزههاى فوت شده از حائض ( - - - ) حيض ) و نفساء ( - - - ) نفاس ) نيز بر آنان واجب است . 74
چنانچه روزهء ماه رمضان بر اثر بيمارى ، حيض يا نفاس فوت شود و عذر استمرار يابد تا اينكه شخص بميرد ، قضاى آن از طرف وى واجب نيست . 75
شخصى كه بر اثر بيمارى روزه نگرفته ، چنانچه بيمارىاش تا ماه رمضان بعد استمرار يابد ، بنابر قول مشهور ، قضاى آن ساقط مىشود ؛ ليكن بنابر قول مشهور ، بايد براى هر روز ، يك و بنابر قول برخى ، دو مُدّ طعام كفّاره بدهد . اما اگر عذر مستمر ، غير بيمارى ، همچون سفر باشد ، تنها قضا واجب است ، بدون ثبوت كفّاره ؛ هرچند برخى ، احتياط را در جمع بين قضا و كفّاره دانسته ، بلكه بعضى به آن فتوا دادهاند . 76
كسى كه روزهء ماه رمضان را از روى عذر يا غير عذر ترك كرده و با قدرت بر قضا ، قضاى آن را تا ماه رمضان بعد به جا نياورده ، به قول معروف ميان فقها ، قضا و كفّاره ( يك يا دو مُدّ طعام براى هر روز ) ؛ هر دو بر او واجب است . 77
به قول معروف ، بلكه به اجماع ادّعا شده ، قضاى روزههاى فوت شده از ميّت به جهت عذر ، مانند بيمارى يا مسافرت ، بر ولىّ او واجب است . در اينكه قضاى روزههاى فوت شده بدون عذر نيز بر ولىّ واجب است يا نه ، اختلاف است . 78 مراد از ولىّ ميّت ، بنابر قول مشهور ، پسر بزرگ تر است 79 و اگر ميّت وصيّت كند براى نماز يا روزهء فوت شده او اجير بگيرند ، از گردن ولىّ او ساقط مىشود ، به شرط آنكه اجير آن را به طور صحيح انجام دهد . برخى گفتهاند : به صرف وصيّت ، از عهدهء ولىّ خارج مىشود . 80
فرهنگ فقه مطابق مذهب اهل بيت (ع) (فارسى) — صفحة 176
مساهمون: موسسه دائرة المعارف فقه اسلامى بر مذهب اهل بيت ( ع )
ص١٧٦