امّا موضوع الحاق مولود به دختر ، نظر اكثر بلكه منسوب به مشهور عدم الحاق است . « 4 » ليكن بسيارى از معاصران ، مولود را به دختر نيز ملحق كردهاند ؛ چنانكه در بحث از تلقيح امروزى در ادامهء مقاله بدان اشاره خواهد شد . اينك احكام صور مختلف بارورسازى از دو بعد تكليفى و وضعى .
حكم تكليفى : بارورسازى با روش استحصال نطفهء شوهر و تزريق آن به رحم همسرش و يا تركيب آن دو در خارج رحم و انتقال آن به رحم همسر ، جايز است ؛ ليكن با روش استحصال نطفهء اجنبى و تزريق آن به زنى - خواه متأهّل يا مجرّد - بنابر معروف و مشهور ميان معاصران ، حرام است . « 5 » البتّه نفس تركيب اسپرم و اوول مرد و زن اجنبى در خارج اشكال ندارد ؛ آنچه مورد اشكال قرار گرفته انتقال آن به رحم زن اجنبى است . « 6 » برخى در فرض تركيب خارجى اسپرم و اوول دو فرد اجنبى ، بر جواز انتقال آن به رحم همسر صاحب اسپرم تصريح كردهاند . « 7 »
از ديگر موارد جواز موردى است كه مردى دو همسر دارد . اسپرم وى با تخمك يكى از همسرانش در خارج تركيب و به رحم همسر ديگرش منتقل مىشود . « 8 » بنابر تصريح برخى گرفتن نطفهء مرد و انتقال آن به رحم مصنوعى نيز جايز است . « 9 »
در موارد جواز تلقيح ، اجتناب از مقدّمات حرام همچون لمس و نگاه كردن به بدن زن اجنبى جز در موارد ضرور - همچون مورد حرجى بودن نداشتن فرزند هرچند به جهت سرزنش ديگران و انحصار راه حامله شدن به تلقيح - واجب است .
مداخله و مباشرت شخص ثالث در موارد ضرور در حدّ نياز بنابر تصريح برخى جايز است . « 10 »
حكم وضعى : مولود حاصل از عمل بارورسازى به روش تزريقى يا تركيبى كه صاحب اسپرم ، شوهر و صاحب اوول همسر او باشد ، بنابر قول معروف و مشهور بين معاصران ، به هر دو ملحق و فرزند آن دو محسوب مىگردد . « 11 » برخى - از آن جهت كه ثبوت نسب را تنها از راه آميزش مشروع يا وطى به شبهه دانسته
هامش
( 4 ) . رياض المسائل 13 / 513
( 5 ) . تحرير الوسيلة 2 / 621 ؛ منهاج الصالحين ( خوئى ) 1 / 427 - 428 ؛ مجمع المسائل 2 / 176 - 177 ؛ المسائل المستحدثة ( روحانى ) / 8 - 10 ؛ كلمة التقوى 4 / 453 - 454 ؛ توضيح المسائل ( صافى ) / 572 ؛ الفتاوى الميسّرة / 432 - 433
( 6 ) . صراط النجاة 3 / 270
7 و 8 . الفتاوى الميسّرة / 433 ؛ اجوبة الإستفتاءات 2 / 70 - 72
( 9 ) . منهاج الصالحين ( خوئى ) 1 / 427
( 10 ) . توضيح المسائل مراجع 2 / 765
( 11 ) . منابع پيشين