در صورت تكرار ، با پرتاب سنگ و مانند آن ، او را دفع مىكنند و در صورت وارد آمدن آسيبى بر وى ، سنگانداز ضامن نخواهد بود .
اگر نگاه كننده ، محرم ساكنان منزل باشد يا به جهت نابينايى و مانند آن ، بر نگاه او اثرى مترتّب نباشد ، سنگاندازى به سوى او جايز نيست ، و در صورت پرتاب و ورود آسيب ، پرتاب كننده ضامن است ، مگر آن كه نگاه محرم ، نگاه حرام باشد مانند نگاه از روى شهوت يا به عورت ( - - ) عورت ) اهل منزل . « 1 »
از مفهوم دوم در باب صلات و جهاد سخن رفته است .
جاسوسى ( - - ) جاسوسى ) براى كفّار و فاش كردن اسرار مسلمانان - اعم از نظامى و حكومتى - براى آنان حرام است ، بلكه از گناهان كبيره به شمار مىرود . « 2 » خوددارى اهل كتاب از چنين اقدامى از شرايط عقد ذمّه ( - - ) اهل ذمّه ) است . « 3 »
اطلاق
اطلاق : عدم تقييد .
اطلاق عبارت است از دلالت لفظ بر معناى شايع و فراگير نسبت به جنس يا احوال آن معنا مانند لفظ انسان كه نسبت به جنس خود شيوع دارد و شامل همهء افراد انسان مىشود و يا لفظ زيد كه شامل تمامى حالات وى مىشود ؛ هر چند نسبت به مفهوم زيد اطلاق ندارد . به لفظ داراى اطلاق ، « مطلق » گفته مىشود كه مقابل آن « مقيّد » است ، چنانچه اطلاق ، مقابل تقييد ( - - ) تقييد ) است . « 1 »
تفاوت اطلاق و عموم در آن است كه دلالت عام ( - - ) عام ) بر شيوع و شمول نسبت به افراد ، به وضع ( - - ) وضع ) است ، در حالى كه دلالت مطلق بر آن ، در پرتو مقدّمات حكمت ( - - ) مقدّمات حكمت ) است . « 2 »
از اين عنوان در اصول فقه ، بخش الفاظ ، بحث شده است .
تلازم اطلاق و تقييد : اطلاق و تقييد با يكديگر تلازم دارند ؛ بدين معنا كه در
هامش
( 1 ) مهذّب الاحكام 28 / 170 - 174 و جواهر الكلام 41 / 660 - 663 .
( 2 ) جواهر الكلام 13 / 321 .
( 3 ) الروضة البهية 2 / 388 .
1 اصول الفقه 1 / 157 - 158 .
2 اجود التقريرات 2 / 291 .