صورت دوم و سوم مورد اختلاف شيعه و اهل سنّت است . در فقه عامّه از صورت دوم به عول ( - - ) عول ) و از صورت سوم به تعصيب ( - - ) تعصيب ) تعبير شده است كه هر دو نزد شيعه اماميّه باطل است .
ارث در مرگهاى جمعى : كسانى كه از يكديگر ارث مىبرند ، چنانچه همگى غرق شدند يا زير آوار مردند ، اگر تقدّم مرگ يكى بر ديگرى يا تقارن آنها معلوم نباشد ، همه از يكديگر ارث مىبرند ، و در صورتى كه تقدّم يكى معلوم باشد ديگران از او ارث مىبرند و در صورت معلوم بودن تقارن ، هيچ كدام از هم ارث نمىبرند ( - - ) توارث ) . در الحاق ديگر اسباب مرگ جمعى به دو سبب ياد شده ، اختلاف است . « 25 »
عنوانهاى ديگرى مانند جنين ( - - ) جنين ) ، خنثى ( - - ) خنثى ) ، غايب ( - - ) غيبت ) و مجوسى ( - - ) زرتشتى ) در بحث ارث مطرح هستند كه احكام هر يك در جاى خود خواهد آمد .
2
ارجاف
ارجاف : دروغپراكنى .
ارجاف در لغت به معناى ايجاد نگرانى شديد است و مراد از آن در فقه به پيروى از قرآن كريم « 1 » ، پخش اخبار دروغ به منظور تضعيف روحيّهء مسلمانان است مانند آن كه كسى به دروغ از اجتماع كفّار براى جنگ با مسلمانان خبر دهد . از اين عنوان در باب جهاد سخن رفته است .
ارجاف به تصريح قرآن كريم ، حرام است و حاكم اسلامى مىتواند دروغ پرداز را از همراهى با سپاه اسلام در جنگ بازدارد ، « 2 » و در صورت شركت ، از غنائم سهمى نمىبرد . « 3 »
هامش
( 25 ) جواهر الكلام 39 / 306 - 308 .
1 احزاب / 60 - 61 .
2 المبسوط 2 / 7 .
3 منتهى المطلب ( ق ) 2 / 948 .