( - - ) اباحهء مالكى ) « 1 » و در مقابل اباحهء صريح ( - - ) اباحهء صريح ) است ، مانند اين كه مالك لفظ يا فعلى كه صريح در اباحه باشد ، استعمال نكند ولى كلامى بگويد يا كارى انجام دهد كه از آن اباحه فهميده شود مانند اباحهء مستفاد از اعراض مال . « 2 » ( - - ) اباحه ) .
اباحهء ظاهرى
اباحهء ظاهرى : اباحهء مجعول در هنگام شكّ .
اباحهء ظاهرى عبارت است از اباحهاى كه از اماره ( - - ) اماره ) يا اصل عملى ( - - ) اصل عملى ) به دست مىآيد . اباحهء ظاهرى در مقابل اباحهء واقعى ( - - ) اباحهء واقعى ) قرار دارد و بر خلاف آن با حرمت و كراهت واقعى قابل جمع است يعنى ممكن است چيزى حكم ظاهرى آن مباح باشد هر چند در واقع حرام يا مكروه باشد ، مانند كسى كه از روى جهل به نجس بودن مايع ، آن را بنوشد . « 1 »
اباحهء عقدى
اباحهء عقدى : اباحهء حاصل از عقد .
اباحهء عقدى اباحهاى است كه مستند به عقد باشد مانند آن كه در ضمن عقد لازم ، اباحهء مال يكى از دو طرف عقد براى ديگرى شرط گردد ، « 1 » نه به اذن شارع ( - - ) اباحهء شرعى ) يا مالك ( - - ) اباحهء مالكى ) در تصرف .
( - - ) اباحه ) ( - - ) اباحهء معوّضه )
اباحهء عقلى
اباحهء عقلى : حكم عقل به اباحه .
اباحه عقلى عبارت است از حكم عقل به اباحهء چيزى ، با صرف نظر از حكم شرع ، مانند حكم عقل به اباحهء تصرف انسان در مال خودش يا نفى استحقاق عذاب در موارد شك در وجوب يا حرمت و عدم وصول دليل شرعى بر آن . « 1 »
( - - ) اباحه )
هامش
( 1 ) حاشية المكاسب ( اصفهانى ) 2 / 130 و 1 / 116 و 217 .
( 2 ) فقه الصادق 24 / 93 .
1 التنقيح ( الطهارة ) 1 / 333 .
1 فقه الصادق 15 / 298 - 299 .
1 الموسوعة الفقهية الميسّرة 1 / 445 .