و سبز و خرم شدن باغها و بوستانها و مزارع .
شيخ صدوق در كتاب " كمال الدين " و " علل الشرايع " به سند خود از عبد اللَّه بن فضل هاشمى روايت كرده است كه گفت : شنيدم امام جعفر صادق عليه السلام فرمود :
البته براى صاحب اين امر غيبتى است كه چارهاى از آن نيست ، در آن هر باطل جو ، به ريب و شك مىافتد .
عرض كردم : چرا ؟ فدايت شوم .
فرمود : براى امرى كه در فاش كردن آن ، به ما اذن داده نشده است .
گفتم : پس وجه حكمت در غيبت او چيست ؟
فرمود : وجه حكمتى كه در غيبت حجتهاى خدا پيش از آن حضرت بود .
به درستى كه وجه حكمت غيبت كشف نمىشود مگر بعد از ظهور او ، چنانچه وجه حكمت كارهاى ( حضرت خضر ) از سوراخ كردن كشتى ، كشتن غلام و به پا داشتن ديوار ، براى حضرت موسى - على نبينا و آله و عليه السلام - كشف نشد مگر در هنگام مفارقت آنها از يكديگر .
اى پسر فضل ! اين " غيبت " ، امرى است از امر خداى تعالى و سرّى است از سرّ خدا و غيبى است از علوم غيبى خدا . و پس از آنكه ما دانستيم خداوند حكيم است ، گواهى دادهايم به اينكه كار و گفتارهاى او ، همه موافق حكمت است ، هرچند وجه آن بر ما روشن نشده باشد . « 1 » مع ذلك ما برخى از فوايد و منافع و امورى را كه با غيبت آن حضرت ارتباط دارد و استناد غيبت به آن امور ، عقلًا و عرفاً صحيح است ، به طورى كه از اخبار
هامش
( 1 ) . منتخب الاثر نگارنده ، باب 28 ، فصل 2 ، ح 1 .