امر به معروف و نهى از منكر است .
پاسخ : گمراهى و هدايت دو معناى متقابلاند ، و ظاهر آن است كه منظور از هدايت در اينجا ، نه هدايت تكوينى عامه است ، كه خداوند آن را در سرشت هر موجودى قرار داده تا بدان طريق يا از طريق انتخاب خود به سوى كمال حركت كند ، و نه هدايت تشريعى عامه ، كه افاضهى عقل بر انسان ، و به دنبال آن ارسال پيامبران و نازل كردن كتاب است ؛ بلكه منظور ، هدايت خاصّه و عنايت ربّانى است كه خداوند به اقتضاى حكمت خود به برخى از بندگانش اختصاص داده و مقدّمات هدايت به سوى كمال و دستيابى به مقصود را براى او فراهم كرده است ؛ و اگر تسديد خداوند نبود ، او هر آينه در گمراهى و ضلالت گرفتار مىآمد .
پس آيهى شريفه دلالت دارد مؤمن بايد از هر چيزى كه او را از پيمودن طريق هدايت بازمىدارد ، پرهيز كند و به همهى دستورات خداوند متعال عمل نمايد . از جملهى اين دستورات ، امر به معروف و نهى از منكر است . نيز ، ديدن گمراهى مردم و گسترش معاصى در ميان آنان قدمش را سست نكند و تحت تأثير آن قرار نگيرد و موجب نشود تا وى طريق هدايت را رها كند ، چنان كه گويى از نظرش اين دنيا با دين ميانهاى نداشته باشد ، يا بر گمراهى آنان بترسد و به آنان مشغول شود و خودش را فراموش كند و مانند يكى از ايشان گردد ؛ بلكه بر او واجب است تا از طريق اسباب عادى ، امر به معروف و نهى از منكر كرده و مردم را به سوى خدا دعوت نمايد ، آنگاه مسأله را به خداوند متعال واگذار كند ؛ علاوه بر آن ، در دستورات الاهى نيامده است كه انسان
امر به معروف و نهى از منكر (فارسى) — صفحة 42
مساهمون: السيد محمد صادق الروحاني
ص٤٢