آيه پنج
الشَّمْسُ وَالْقَمَرُ بِحُسْبَانٍ
آفتاب و ماه با محاسبه و تقدير و با تدبير در مدار خودشان جريان پيدا مىكنند . حسبان مصدر است ، به معناى محاسبه . خداوند در جاى ديگر فرموده است : لَا الشَّمْسُ ينبَغِي لَهَا أَن تُدْرِكَ الْقَمَرَ وَلَا اللَّيلُ سَابِقُ النَّهَارِ وَكُلٌّ فِي فَلَكٍ يسْبَحُونَ « 1 » ؛ نه خورشيد را سزد كه به ماه رسد ، و نه شب پيشگيرنده بر روز است ، و هر كدام در مدارى شناورند . كل حركات خورشيد و ماه روى حساب و كتاب است ؛ اما آيا ما اين محاسبه و حساب و كتاب را ميفهميم يا خير ؟
يكى از مهمترين فوايد خورشيد و ماه ، پيدايش ماهها و فصول است . زمانمندى براى زمين و زمينيان بسيار مهم است . تمام آثار و بركات و نعمتها در اين چرخه زمانى بهوجود مىآيد . خود تقويم و محاسبه زمان و ساعات عمر ، يكى از نعمتهاى بزرگ الهى است كه به وسيله خورشيد و ماه امكانپذير مىشود . اگر خورشيد و ماه نبود ، هفته و ماه و سال و تاريخ هم نبود . حرارتى كه از خورشيد به موجودات زمانى ميرسد بسيار حياتى است . اگر خورشيد نباشد هيچ موجود زندهاى نميتواند روى زمين دوام بياورد . حركت خورشيد و ماه بسيار دقيق و بر اساس محاسبه است . اگر مدار خورشيد كمى به زمين نزديكتر يا از آن دور تر بود ، ديگر زندگى امكان نداشت . اگر
هامش
( 1 ) . سوره يس ، آيه 40 .