در طول تاريخ گاه و بىگاه پس از گسترش انسان در برخى از مناطق و قارهها در نتيجه حوادثى مانند جنگ ، بيمارى ، زلزله ، سيل و طوفان نسل بشر نابوده شده يا به حداقل رسيده سپس از نو شروع به گسترش نموده است ، چنان كه در قرآن نيز به بعضى از اين حوادث اشاره شده است ، مانند طوفان نوح « 1 » و سيل سبأ « 2 » و سرگذشت عاد و ثمود « 3 » . آرى :
اين همان چشمه خورشيد جهان افروز است * كه همى تافت بر آرامگه عاد و ثمود
در اين جا پرسشهايى پيش مىآيد :
1 . اگر به همين ترتيب به گذشته برگرديم ، آيا به دورهاى مىرسيم كه انسان فقط يك نفر ( يك مرد ) يا دو نفر ( يك مرد و يك زن ) بوده و همه انسانها از نسل آنها به وجود آمده و گسترش پيدا كرده باشند ؟ يا هيچ وقت چنين نبوده ، بلكه نخستين انسانها گروهى بودهاند تحول يافته از موجودات زنده ساده و پستتر و آنها اجداد پيشين و آغازين اين نسلند ؟
2 . نخستين انسان و يا انسانها چگونه به وجود آمدهاند ؟ يك مرتبه و بدون هرگونه پيش درآمدى از خاك يا از گل و لجن « 4 » يا در هر صورت از جماد و ماده بىجان آن هم به طور ناخواسته و اتفاقى يا به خواست خدا و
هامش
( 1 ) . ر . ك : سوره هود ، آيات 39 - 44 .
( 2 ) . ر . ك : سوره سبأ ، آيات 15 - 17 .
( 3 ) . ر . ك : سوره الحاقّه ، آيات 5 - 8 .
( 4 ) . وَإِذْ قَالَ رَبُّكَ لِلْمَلَائِكَةِ إِنِّى خَالِقٌ بَشَرًا مِّن صَلْصَالٍ مِّنْ حَمَإٍ مَّسْنُونٍ . سوره حجر ، آيه 28 .