ركعت خوانده يا سه ركعت ، بايد بنا بگذارد كه دو ركعت خوانده است و اگر طرف بيشتر شك نماز را باطل نكند ، مثلًا شك كند كه دو ركعت خوانده يا يك ركعت ، به هر طرف شك عمل كند نماز او صحيح است ، ولى بهتر است بنا را بر كمتر بگذارد .
« مسألهء 1215 » كم شدن ركن ، نماز مستحب را باطل مىكند ، ولى زياد شدن ركن آن را باطل نمىكند ؛ پس اگر يكى از اعمال نماز مستحب را فراموش كند و هنگامى به خاطر آورد كه مشغول ركن بعد از آن شده ، بايد آن عمل را انجام دهد و دوباره آن ركن را بجا آورد ، مثلًا اگر در بين ركوع به خاطر آورد كه حمد را نخوانده ، بايد برگردد و حمد را بخواند و دوباره به ركوع رود .
« مسألهء 1216 » اگر در يكى از اعمال نافله شك كند ، خواه ركن باشد يا غير ركن ، چنانچه وارد جزء بعدى نشده باشد ، بايد آن را بجا آورد و اگر وارد جزء بعدى شده باشد ، نبايد به شك خود اعتنا كند .
« مسألهء 1217 » اگر در نماز مستحبّى دو ركعتى گمان به تعداد ركعتها پيدا كند ، بايد به آن عمل كند ، مگر آن كه عمل به گمان موجب بطلان نماز شود كه در اين صورت گمان حكم شك را دارد ، مثلًا اگر گمان او به يك ركعت برود ، بايد يك ركعت ديگر بخواند و اگر احتمال بدهد كه ركعت دوم است ، ولى گمان او به ركعت سوم باشد ، نماز را در همان ركعت تمام مىكند و نمازش صحيح است .
« مسألهء 1218 » اگر در نماز نافله كارى كند كه براى آن در نماز واجب سجدهء سهو واجب مىشود يا يك سجده يا تشهّد را فراموش نمايد ، لازم نيست بعد از نماز سجدهء سهو يا قضاى سجده و تشهّد را بجا آورد .
« مسألهء 1219 » اگر شك كند كه نماز مستحبّى را خوانده يا نه ، چنانچه آن نماز مانند نماز جعفر طيّار وقت معيّنى نداشته باشد ، بايد بنا بگذارد كه آن نماز را نخوانده است و همچنين در مانند نافلهء يوميّه كه وقت معيّنى دارد ، اگر پيش از گذشتن وقت شك كند كه آن را بجا آورده يا نه ، بايد بنا بگذارد كه نخوانده است ؛ ولى اگر بعد از گذشتن وقت شك كند كه خوانده است يا نه ، نبايد به شك خود اعتنا كند .
رساله توضيح المسائل (فارسى) — صفحة 226
مساهمون: السيد عبد الكريم الموسوي الاردبيلي
ص٢٢٦