خصوصى ، عالىترين منافع كودك بايد در اولويت قرار گيرد » . « 1 » ماده 4 منشور آفريقايى حقوق بشر و مصلحت كودك مصوّب 1990 ميلادى و لازم الاجرا در 1999 ميلادى « 2 » ، با عنوان عالىترين منافع كودك مقرّر مىكند :
« در همه اقدامات مربوط به كودك كه توسط هر شخص يا مقامى اتخاذ مىگردد ، بايد عالىترين منافع كودك در اولويت توجّه باشد » . « 3 » در مواد 9 ، 19 ، 20 ، 24 و 25 نيز اين اصل ذكر شده است .
با توجّه به اسناد پيشگفته بينالمللى و منطقهاى حقوق بشر مىتوان به اين نتيجه رسيد كه اصل عالىترين منافع كودك امروزه در سطح بينالمللى به عنوان يك اصل شناختهشده و لازمالرعايه تلقّى مىگردد ، و جايگاهى عام و جهانى يافته است .
ب ) رعايت منافع عاليه كودك در فقه اماميه
در شريعت مقدّس اسلام و فقه شيعه ، در موارد متعدّدى ، در مورد رعايت مصلحت و غبطه كودك بحث شده است . فقهاى بزرگ شيعه اين شرط را به هنگام بحث در مورد انواع ولايت نسبت به طفل ، حضانت ، قيمومت و ساير بحثهاى مربوط به كودكان عنوان كردهاند ؛ كه در ادامه به نقل اقوال در اين خصوص ، و بررسى ادلّه آن مىپردازيم .
مرحوم شيخ طوسى مىگويد :
« پنج گروه ، امور كودك و مجنون را تصدّى خواهند كرد : پدر ، جدّ ، وصى پدر يا جدّ ، و امام يا حاكم ، ( يا در نظامهاى امروز ، دولت و دولتمردان ) ، و يا فردى كه امام به او امر مىكند متصدّى امر كودك گردد » . سپس ، اضافه مىكند : « تصرّف اين پنج گروه ، تنها در صورتى ( در مورد كودك ) صحيح است كه
هامش
( 1 ). In all actions relating to children , whether taken by public authorities or private institutions , the child's best interests must be a primary consideration .( 2 ). African Charter on the Rights and Welfare of the Child ; OAU Doc . CAB / LEG / . / ( ) , entered into force Nov . , .( 3 ). In all actions concerning the child undertaken by any person or authority the best interests of the child shall be the primary consideration .