الحيوان دميرى حاوى مطالب ممتع است . در اين يتيمه مجموع اقوال در جزر و مد را هشت قول آورده است . قول دوم آن اين كه : المد بامتلاء القمر و الجزر بنقصانه .
نكته 796
قوله سبحانه و تعالى :
لَهُمْ فِيها ما يَشاؤُنَ *
. اين كريمه و آيات متعدد ديگر و روايات بسيار دلالت دارند كه خواستههاى نفس در آن نشأة به انشاء اوست بلكه همه لذات و آلام او در آن نشأة از مقوله فعلاند نه انفعال . چنان كه در اين نشأه دنيا از مقوله انفعالاند نه فعل از آن حيث كه از خارج بر نفس وارد مىشوند و در وى اثر مىكنند . و بحث تحقيقى آن در فصل سوم باب يازدهم نفس اسفار در جواب شبهه ششم عنوان شدهاست . مرحوم آخوند فرمايد : لذات الاخرة و آلامها ليست من مقولة لذات الدنيا و آلامها حتى يكون لذاتها دفع لآلام كما فى الدنيا فان هذه اللذات الدنيوية كلها انفعالات للنفس بما يرد عليها من - الخارج و يؤثر فيها ، بخلاف اللذات الاخروية فانها ابتهاجات للنفس بذاتها و بلوازمها و افعالها من حيث انها افعالها . و لما كان الفعل و الانفعال مقولتان مختلفتان لا اشتراك لهما فى امر ذاتى ، فكذا اللذة الفعلية غير اللذة الانفعالية فى الجنس و الحد فلا مجانسة بينهما فلا يقاس احديهما بالاخرى ( ج 4 ص 155 ط 1 )
نكته 797
يكى از مصيبتهاى بزرگ براى علماى اماميه بلكه براى اسلام و عالم علم اين كه منتحلين به دين اسلام به تحريف كتب اكابر علماء دست يازيدهاند و برخى از كتابها را به كلى مثله كردهاند . اين سيرت سيئه بعد از پيدايش چاپ خيلى ريشه دوانيده است و در چاپخانهها رسم شدهاست .
يكى از اين كتب تحريف شده كشكول شيخ بهايى به چاپ مصر است كه كسانى او را ديدهباشند مىدانند چه بلايى بر سر اين كتاب آوردند از جمله اين كه : آن چه كه در منقبت حضرت صديقه طاهره فاطمه زهراء بنت رسول الله بودهاست كه از جوامع