تخطي إلى المحتوى الرئيسي

هزار و يك نكته (فارسى) — صفحة 524

مساهمون:

ص٥٢٤
خواجه ضوابطى مهم نقل شده است . دريك صفحه از اين دو نسخه در ضابطه رؤيت هلال اين شش مطلب مرقوم است : الف - ( نقل از زيج خواجه نصير الدين عليه الرحمة در باب رؤية هلال ) : تقويم نيرين و رأس را در وقت غروب روز بيست و نهم ( 29 ) استخراج كنند و رأس الغروب را از تقويم قمر الغروب كم كرده تا حصة العرض حاصل شود و به حصة العرض عرض قمر از جدول برداشته و در سى و شش ( 36 ) ضرب كنند مرفوع او عرض معدل باشد و آن را انحراف نيز گويند پس اگر عرض قمر شمالى باشد عرض معدل را بر تقويم قمر بوقت غروب زياده كنند و اگر جنوبى بود كم نمايند آنچه شود و ماند ، تقويم قمر بود محكم پس تقويم آفتاب را از تقويم محكم قمر كم كنند آنچه ماند بعد نيرين باشد بدرجات سواء در وقت غروب و اين بعد را قوس النور نيز خوانند پس او را در دائره اساس برند بعشرات آن برج كه قمر در وى بود اگر عدد اساس مثل قوس النور بود هلال بنمايد و اگر كم از آن باشد امكان رؤيت نباشد . دائره اساس اين است : ب - طريق دوم ببعد مطلعى تقويم آفتاب بوقت غروب و تقويم محكم ماه حاصل آرند و مطالع نظير هر دو ببلد بگيرند و