و دقت در بسيارى از روايات حثّ و تحريص بدين دستور العمل استفاده مىشود ؛ و رساله نور على نور در ذكر و ذاكر و مذكور ما را در اين مطلب اهمّ ، اهميّت بسزا است . مثلا چون انسان يونسى مشرب شده است خداى جلّ جلاله را به ذكر يونسى بخواند كه :
لا إِلهَ إِلَّا أَنْتَ سُبْحانَكَ إِنِّي كُنْتُ مِنَ الظَّالِمِينَ .
و چون ايوبى مشهد شده است حق تعالى را به نداى ايوبى نداء كند :
أَنِّي مَسَّنِيَ الضُّرُّ وَ أَنْتَ أَرْحَمُ الرَّاحِمِينَ ؛
و على هذا القياس .
صو - آنكه در تعيّش خود بينديشد ، ابناى نوع خود را در خدمت خود بيند ، پس دور از انصاف است كه او نيز عضو فعّالى از پيكر اجتماع نباشد و بدان خدمت نكند كه ناچار بايد بار خود را بر دوش ديگران نهد و كلّ بر آنان باشد و شرّ الناس كلّ الناس را ناديده بگيرد .
ضر - آنكه در احوال والدين نسبت به اولاد تأمل كند مىبيند آنچه كه از پدر و مادر در حق فرزند است رحمت است ، و پيش آمدن خشم بر وى بر اثر گستاخى فرزند و نافرمانى اوست . از اينجا به معنى يا من سبقت رحمته غضبه پى برد ، و خود را مظهر اين اسم شريف بيند ، و به اصيل بودن جنت و طارى بودن جهنم آگاه شود .
صح - آنكه در قرآن و انسان تعقل كند ، قرآن را سفرهء پرنعمت رحمت رحيميه الهى ، و وقف خاص انسان يابد . هم آن را بىپايان يابد كه كتاب الله است
قُلْ كُلٌّ يَعْمَلُ عَلى شاكِلَتِهِ
، و هم اين را كه حدّ يقف براى او نبود ؛ چنان سفره براى چنين كس گسترده است . قرآن : حروف آن اسرار ، كلمات آن جوامع كلم ، آيات آن خزائن ، سورههاى آن مدائن حكم ، مدخل آن باب رحمت
بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمنِ الرَّحِيمِ ، *
وقف خاص مخلوق
فِي أَحْسَنِ تَقْوِيمٍ ،
واقف آن رحمن و موقوف عليه آن انسان است . و با توجه بدين كه علم و عمل انسانسازند و جزاء نفس عمل است و صورت هر انسان در آخرت نتيجه عمل و غايت فعل او در دنيا است ، به سرّ گفتار قرآن و نبى و وصى رسد كه :
يس وَ الْقُرْآنِ الْحَكِيمِ
، انا مدينة الحكمة و هى الجنة و انت يا على بابها ، انّ درجات الجنة على عدد آيات القرآن فاذا كان يوم