عبارت اين است كه كاهلى به گدايى كشاند و محتاج به خلق شوى ، چنان كه در بيت قبل آن دو گفته است :
بتر از كاهلى ندانم چيز * كاهلى كرد رستمان را حيز
و در ديوان منسوب به امام امير المؤمنين على ( عليه السلام ) آمده است :
لا تخضعنّ لمخلوق على طمع * فانّ ذلك و هن منك في الدين
و استرزق اللّه ممّا في خزائنه * فانّما الامر بين الكاف و النون
انّ الذى انت ترجوه و تأمله * من البرية مسكين بن مسكين
و لكن در باب اول از جزء ثانى مجانى الأدب ( ص 9 ، ط بيروت ) آمده است :
و ممّا أورده الاصبهانى عن ابى محمد التيمى قوله : لاتخضعن لمخلوق على طمع ، الخ .
ص 73 ، س 11 ، قوله :
« ملك و ملك از كجا بدست آرى * چون مهى شست روز بيكارى » .
مبالغه در بيكارى است - يعنى در يك ماه كه سى روز است تو شصت روز بيكارى ؛ چنان كه گويند فلانى در هفته ، هشت روز مىخوابد و بيكار است .
ص 73 ، س 13 ، قوله :
« تاج و تخت ملوك بىنم ميغ * دسته گرز دان و قبضه تيغ » .
تحريض بركار است . يعنى بدون هيچ وسوسه و اشكالى ، تاج و تخت ملوك دسته گرز و قبضه تيغ است و در بعد نيز گويد : ( ص 107 ، س 15 )
« آن بنشنيدهاى كه بىنم ابر * مرغ روزى بيافت از در گبر » .
ص 75 ، س 14 ، قوله :
« در شكم مادرت همى پرورد * بعد نه ماه در وجود آورد » .
وَ وَصَّيْنَا الْإِنْسانَ بِوالِدَيْهِ إِحْساناً حَمَلَتْهُ أُمُّهُ كُرْهاً وَ وَضَعَتْهُ كُرْهاً وَ حَمْلُهُ وَ فِصالُهُ ثَلاثُونَ شَهْراً . . .
« 1 » .
هامش
( 1 ) - احقاف ، آيهء 16 .