بسيار بلكه بيشمار است . يكى از نامهاى حق سبحانه « مؤمن » است ، چنان كه در آخر سوره حشر قرآن آمده است ، و يكى از اوصاف عبد نيز « مؤمن » است ، و در اثر آمده است : المؤمن مرآة المؤمن . اقرأ وارقه . يكى از آن احكام حنين كل به جزء و جزء به كل است كه يحبّهم و يحبّونه . و « هم » مساوى با آدم است كه هر دو جسم يك جانند . از دفتر دل بشنو :
حنين كلّ و جزء از هر دو جانب * در عشق و عاشقى باشد چه جالب
بلى طبع نظام كل بر اين است * كه هر كلى به جزء خود حنين است
تويى پس عشق و هم معشوق و عاشق * بيا آن عاشقى مىباش صادق
كه هر جزئى به كل خود حنين است * يحبهم يحبونه اين است
ندارد جزء و كل از هم جدايى * خدا هست و كند كار خدايى
حنين جزء و كل دور از ادب نيست * تو ار نقدش كنى مىكن عجب نيست
گمانت جزو كلّى مثل جسم است * تعالى اللّه كه اين خود يك طلسم است
شئونش را ظهور گونه گون است * سبحان اللّه عمّا يصفون است
وجود و واحد اندر علم اعداد * دو جسماند و به يك روح اى نكوياد
ولى در روحشان سرّى عظيم است * كه بسم اللّه الرحمن الرحيم است
به بسم اللّه الرحمن الرحيم است * ظهورى كز حديث و كز قديم است
درين باغ دل آرا يك ورق نيست * كه تار و پودش از آيات حق نيست
يط - « و أنا معكم أسمع و أرى » حكايت از لسان خداى سبحان كه فرمود :
قالَ لا تَخافا إِنَّنِي مَعَكُما أَسْمَعُ وَ أَرى
« 1 » اسمع و أرى ، اسمع و ابصر است . در بند « ج » اشارتى به مراتب رؤيت شده است . باب هفتم رساله ما كلمه عليا در توقيفيت اسما در بيان اختصاص اطلاق سميع و بصير ، در ميان قواى ظاهرى پنجگانه بر بارى تعالى است . گفتنيها در آن باب و آن رساله گفته شده است . و اللّه - تعالى شأنه - فتّاح القلوب و منّاح الغيوب .
هامش
( 1 ) - سورهء طه ( 20 ) : 47 .