« المؤمن يتقلّب في خمسة من النور : مدخله نور ، و مخرجه نور ، و علمه نور ، و كلامه نور ، و منظره يوم القيامة الى النور » « 1 » .
چنين انسان دهنش و سخنش و ورود و خروجش و برزخ و قيامتش ، و همه اطوار و شئون وجودش ، نور مىشود . و مظهر تام حقيقت اللّه نور السموات و الارض ، مىگردد .
اما ظرف علم و تجرد نفس و امورى كه در پايان جلسهء قبل ، به اشارت در پيرامون آنها وعده دادهايم : امير المؤمنين ، عليه السلام به كميل فرمود : « انّ هذه القلوب اوعية فخيرها أوعاها » « 2 » فرمود : اين دلها ظرفها هستند ، هر دلى كه گنجايش و ظرفيت آن بيشتر است او بهتر است .
اين كلام امام ، يك ترازوى انسانسنج است ، چنان كه معروض داشتهايم ، هر ميزانى با موزون خود ( يعنى متاع و آنچه كه بدان سنجيده مىشود ) مناسبتى دارد ، با ترازوى زنبيلى كه نمىشود حرارت هوا را سنجيد ، هرچيز بمناسبت خودش ترازوئى دارد ، انسان كامل براى انسانهاى ديگر ميزان است امام صادق عليه السلام فرمود : « نحن الموازين القسط » .
گر به صورت آدمى انسان بدى * احمد و بو جهل پس يكسان بدى
امير المؤمنين عليه السلام ، انسانها را تقويم و توزين مىكند ، كه قدر و قيمتشان چهقدر است فرمود : « فخيرها أوعاها » هركسى كه حقائق و معارف بيشتر دارد ، او ارزشمندتر است . ملاحظه بهفرمائيد خداوند سبحان فرمود :
« إِنَّهُ لَقُرْآنٌ كَرِيمٌ ، فِي كِتابٍ مَكْنُونٍ ، لا يَمَسُّهُ إِلَّا الْمُطَهَّرُونَ »
« 3 » نفرمود الّا العالمون . چه كسى مىتواند قرآن در كتاب مكنون را مس كند ؟ آنكس كه مطهّر باشد .
بهتر از گفتهء تو گفتارى * خوشتر از دفتر تو دفتر نيست
هامش
( 1 ) . خصال صدوق ، ابواب خمسه .
( 2 ) . نهجالبلاغه ، حكمت 147 .
( 3 ) . واقعه / 80 .