تخطي إلى المحتوى الرئيسي

انسان كامل از ديدگاه نهج البلاغه (فارسى) — صفحة 26

مساهمون:

ص٢٦

آمدى و غرر و درر

حدود يك قرن بعد از شريف رضى رحمه اللّه ، عالم اوحدى « عبد الواحد بن محمد تميمى آمدى » متوفى 510 ه . ق يازده هزار و پنجاه كلمه از كلمات قصار امير عليه السّلام را به نام « غرر الحكم و درر الحكم » به ترتيب حروف تهجّى گردآورده است و « آقا جمال خوانسارى » متوفى 1125 ه . ق آن را به فارسى شرح كرده است كه در هفت جلد با ضميمهء رسالهء شرح « اخبار طينت » آقا جمال مذكور به همّت و تصحيح مرحوم محدّث ارموى به طبع رسيده است . و خود متن غرر و درر يك بار در صيدا و يك بار در نجف چاپ شده است . در غرر و درر آمدى بسيارى از كلمات امير عليه السّلام در بيان عالم امر و بخصوص در معرفت نفس ، اهميت بسزا دارند . و تا آنجا كه نگارنده آگاه است كتابى به اين تفصيل در جمع‌آورى كلمات قصار امير عليه السّلام تدوين نشده است .

ابو عبد اللّه قضاعى و دستور معالم الحكم

ولادت سيد رضى 359 و وفات او 406 ه . ق است ، در همان زمان سيد رضى ، ابو عبد اللّه قضاعى ابو عبد اللّه محمّد بن سلامة بن جعفر بن على بن حكمون بن ابراهيم بن محمّد بن مسلم قضاعى شافعى صاحب كتاب « شهاب الاخبار » متوفى 16 ذى القعده 454 ه . ق در مصر ، قسمتى از كلمات امير كلام عليه السّلام را به نام « دستور معالم الحكم و مأثور مكارم الشيم » در نه باب جمع‌آورى كرده است و سلسله سند روايى برخى از آنها را آورده است . در ديباچه آن بعد از خطبه گويد : امّا بعد ، فانّى لمّا جمعت من حديث رسول اللّه صلّى اللّه عليه و إله و سلم ألف كلمة و مائتى كلمة فى الوصايا و الامثال و المواعظ و الآداب و ضمّنتها كتابا و سمّيته بالشّهاب ، سألنى بعض الاخوان أن أجمع من كلام امير المؤمنين على بن أبى طالب صلوات اللّه عليه