( 1 ) اقْرَأْ بِاسْمِ رَبِّكَ الَّذي خَلَقَ ( 2 ) خَلَقَ الْإِنْسانَ مِنْ عَلَقٍ ( 3 ) اقْرَأْ وَ رَبُّكَ الْأَكْرَمُ ( 4 ) الَّذي عَلَّمَ بِالْقَلَمِ ( 5 ) عَلَّمَ الْإِنْسانَ ما لَمْ يَعْلَمْ
بخوان به نام پروردگارت كه آفريد .
انسان را از خون بستهاى خلق كرد !
بخوان كه پروردگارت ( از همه ) بزرگوارتر است .
همان كسى كه به وسيلهء قلم تعليم نمود .
و به انسان آنچه را نمىدانست ياد داد .
شأن نزول :
نزول نخستين آيات قرآن
به اعتقاد اكثر مفسران ، اين سوره ، نخستين سورهاى است كه بر پيغمبر اكرم صلى الله عليه و آله نازل شده است ، بلكه به گفتهء بعضى : پنج آيهء فوق ، به اتفاق همهء مفسران در آغاز وحى بر رسول اكرم صلى الله عليه و آله نازل شده ، مضمون آن نيز مؤيد اين معنى است .
در روايات آمده است : پيغمبر اكرم صلى الله عليه و آله به كوه « حرا » رفته بود ، « جبرئيل » آمده ، گفت : اى محمّد ! بخوان ! پيامبر صلى الله عليه و آله فرمود : من قرائت كننده نيستم .
« جبرئيل » او را در آغوش گرفت و فشرد ، و بار ديگر گفت : بخوان !
پيامبر صلى الله عليه و آله همان جواب را تكرار كرد ، بار دوم نيز « جبرئيل » اين كار را كرد ، و همان جواب را شنيد ، و در سومين بار گفت : « اقْرَأْ بِاسْمِ رَبِّكَ الَّذي خَلَقَ . . . » ( تا آخر آيات پنجگانه ) .
اين سخن را گفت ، و از ديدهء پيامبر صلى الله عليه و آله پنهان شد .
رسول خدا صلى الله عليه و آله كه با دريافت نخستين اشعهء وحى ، سخت خسته شده بود ، به سراغ ( خانهء ) « خديجه » آمده ، فرمود :
زَمِّلُونِى وَ دَثِّرُونِى :
« مرا بپوشانيد و جامهاى بر