( 8 ) أَ لَمْ تَرَ إِلَى الَّذِينَ نُهُوا عَنِ النَّجْوى ثُمَّ يَعُودُونَ لِما نُهُوا عَنْهُ وَ يَتَناجَوْنَ بِالْإِثْمِ وَ الْعُدْوانِ وَ مَعْصِيَةِ الرَّسُولِ وَ إِذا جاؤُكَ حَيَّوْكَ بِمالَمْيُحَيِّكَ بِهِ اللَّهُ وَ يَقُولُونَ فِي أَنْفُسِهِمْ لَوْ لا يُعَذِّبُنَا اللَّهُ بِما نَقُولُحَسْبُهُمْ جَهَنَّمُ يَصْلَوْنَها فَبِئْسَ الْمَصِيرُ
آيا نديدى كسانى را كه از نجوا ( / سخنان در گوشى ) نهى شدند ، سپس به كارى كه از آن نهى شده بودند باز مىگردند و براى انجام گناه و تعدّى و نافرمانى رسول خدا به نجوا مىپردازند ، و هنگامى كه نزد تو مىآيند تو را تحيّتى ( و خوشامدى ) مىگويند كه خدا به تو نگفته است ، و در دل مىگويند : « چرا خداوند ما را به خاطر گفتههايمان عذاب نمىكند » ؟ ! جهنم براى آنان كافى است ، وارد آن مىشوند ، و چه بد فرجامى است !
شأن نزول :
كيفر نجواكنندگانِ بدجنس
در مورد آيهء مورد بحث ، دو شأن نزول نقل شده كه هر كدام مربوط به يك قسمت از آيه است :
نخست اين كه : جمعى از يهود و منافقان در ميان خودشان ، جدا از مؤمنان ، نجوا مىكردند و سخنان در گوشى مىگفتند ، و گاه با چشمهاى خود اشارههاى ناراحتكنندهاى به مؤمنان داشتند ، مؤمنان هنگامى كه اين منظره را ديدند گفتند : ما فكر مىكنيم خبر ناراحتكنندهاى از بستگان و عزيزان ما كه به جهاد رفتهاند به آنها رسيده و از آن سخن مىگويند ، و همين باعث غم و اندوه مؤمنان مىشد ، هنگامى كه اين كار را تكرار كردند مؤمنان به رسول خدا صلى الله عليه و آله شكايت نمودند ، پيامبر صلى الله عليه و آله دستور داد : هيچ كس در برابر مسلمانان با ديگرى نجوا نكند ، اما آنها گوش ندادند ، باز هم تكرار كردند ، آيهء فوق نازل شد ( و آنها را سخت بر اين كار تهديد كرد ) . « 1 »
در صحيح « بخارى » و « مسلم » و بسيارى از كتب تفسير ، نقل شده كه گروهى از
هامش
( 1 ) « مجمع البيان » ، ذيل آيهء مورد بحث ؛ « بحار الانوار » ، ج 17 ، ص 23 ؛ « قرطبى » ، ج 17 ، ص 291 .