16 / 62
و مقرر مىكنند براى خدا آنچه ناپسند مىدارند و بيان مىكند زبان ايشان سخن دروغ را كه ايشان را باشد نيكوئى ( يعنى نجات در آخرت ) شبه نيست در آنكه ايشان را باشد آتش و آنكه ايشان پيش فرستادگانند به دوزخ ( 62 )
16 / 63
قسم به خدا هر آئينه پيغامبران فرستاديم بسوى امتانى كه پيش از تو بودند پس بياراست براى ايشان شيطان كردارهاى ايشان پس همون يار اين كافران است امروز و ايشان راست عذاب درددهنده ( 63 )
16 / 64
و فرودنياورديم بر تو كتاب را مگر بسبب آنكه بيان كنى براى ايشان آنچه در آن اختلاف كردند و براى راه نمودن و بخشايش قومى را كه مىگردند ( 64 )
16 / 65
و خدا فرودآورد از آسمان آب را پس زنده ساخت به آن زمين را بعد از مرگ آن هر آئينه درين نشانه است گروهى را كه مىشنوند ( 65 )
شرح
وَ يَجْعَلُونَو حكم مىكنندلِلَّهِمر خداى را يعنى براى اوما يَكْرَهُونَآنچه نمىخواهند براى خود يعنى دختران يا شركت در مهترى و سردارىوَ تَصِفُو با وجود اين مىگويندأَلْسِنَتُهُمُ الْكَذِبَزبانهاى ايشان دروغ را يعنى مىگويندأَنَّ لَهُمُ الْحُسْنىآنكه ايشان راست بهشت يا پاداش نيكو كافران مىگفتند كه اگر فرضا رجوع ما با خدا باشد ما را نزديك او مرتبه نيكو خواهد بود ان لى عنده للحسنى حق سبحانه مىفرمايد كه دروغ مىگويندلا جَرَمَحقا چنين است كه فرداى قيامتأَنَّ لَهُمُ النَّارَبه درستى كه باشد ايشان را آتش دوزخوَ أَنَّهُمْ مُفْرَطُونَو به تحقيق كه ايشان متروكان و مهجوران باشند در آتش و بىاعتباران و بعد از مذمّت مشركان و مآل كار ايشان به جهت تسليه حضرت رسالتپناه ص مىفرمايدتَاللَّهِ لَقَدْ أَرْسَلْنابه خداى كه ما به تحقيق فرستاديم پيغمبران راإِلى أُمَمٍبسوى امتان كه بودندمِنْ قَبْلِكَپيش از توفَزَيَّنَپس بياراستلَهُمُ الشَّيْطانُبراى ايشان ديو سركش يعنى ابليسأَعْمالَهُمْكردارهاى ايشان را تا تكذيب انبياء ع كردندفَهُوَپس شيطانوَلِيُّهُمُ الْيَوْمَدوست ايشان است امروز يعنى با كافران زمان تو هم دوستى مىكند و به همان نوع مىآرايد در چشم ايشان عملهاى زشت را تا تكذيب تو مىكنندوَ لَهُمْو مر ايشان را است يعنى ابليس و ايشان را فرداعَذابٌ أَلِيمٌعذابى دردناكوَ ما أَنْزَلْناو نه فرستاديم ماعَلَيْكَ الْكِتابَبر تو قرآن راإِلَّا لِتُبَيِّنَ لَهُمُمگر براى آنكه بيان كنى و روشن گردانى براى مردمانالَّذِي اخْتَلَفُواآن چيزى را كه اختلاف كردندفِيهِدر ان از امر توحيد و احوال معادوَ هُدىًو منزّل نساختيم كتاب را الا براى راه نمودنوَ رَحْمَةًو براى رحمتلِقَوْمٍ يُؤْمِنُونَمر گروهى را كه بگروندوَ اللَّهُ أَنْزَلَ مِنَ السَّماءِو خداى فروفرستاده از آسمان يا از ابرماءًآبىفَأَحْيا بِهِ الْأَرْضَپس زنده گردانيد به آن آب زمين رابَعْدَ مَوْتِهابعد از مرگ او يعنى تازه گردانيده زمين را بباران بعد از پژمردگى آن و گفتهاند فرستاد از آسمان قرآن را كه سبب حيات مؤمنان است پس زنده گردانيد به دو دلهاى مرده راإِنَّ فِي ذلِكَبه درستى كه در آنچه مذكور شدلَآيَةًهرآئينه نشانه است آشكارالِقَوْمٍ يَسْمَعُونَمر گروهى را كه بشنوند قرآن را به گوش تدبّر و استماع كنند بسمع انصاف .