روشن ، و رنگها آشكار ، در صورتى كه وضوح چيزها و روشن بودن آنها به ديدن مدد مىرساند ولى خود رؤيت و ديدن نيست .
مفردات قرآنى
و به همين جهت ملاحظه مىكنيم كه قرآن خود را با نامهاى نور و ذكر و بصيرت و هدى مىخواند ، و كلمهء نور را در اين آيات مىيابيم :
1 -
نُورٌ عَلى نُورٍ يَهْدِي اللَّهُ لِنُورِهِ مَنْ يَشاءُ
.
2 -
إِنَّا أَرْسَلْناكَ شاهِداً وَ مُبَشِّراً وَ نَذِيراً * وَ داعِياً إِلَى اللَّهِ بِإِذْنِهِ وَ سِراجاً مُنِيراً
.
3 -
فَالَّذِينَ آمَنُوا بِهِ وَ عَزَّرُوهُ وَ نَصَرُوهُ وَ اتَّبَعُوا النُّورَ الَّذِي أُنْزِلَ مَعَهُ أُولئِكَ هُمُ الْمُفْلِحُونَ
.
كلمهء « الذكر » در قرآن به صيغههاى مختلف آمده است همچون :
1 -
إِنَّا نَحْنُ نَزَّلْنَا الذِّكْرَ وَ إِنَّا لَهُ لَحافِظُونَ
.
2 -
وَ يُبَيِّنُ آياتِهِ لِلنَّاسِ لَعَلَّهُمْ يَتَذَكَّرُونَ
.
3 -
إِنَّ فِي ذلِكَ لَذِكْرى لِمَنْ كانَ لَهُ قَلْبٌ أَوْ أَلْقَى السَّمْعَ وَ هُوَ شَهِيدٌ
.
4 -
كَلَّا إِنَّها تَذْكِرَةٌ
.
/ 337 اين بدان معنى است كه عقل انسان حقيقت را مىشناسد . ولى آن را فراموش مىكند ، و همچنين قلب او از آن آگاه است ولى نسبت به آن غافل مىماند ، پس آدمى به مذكّر و يادآورى نياز دارد كه آن را به ياد او آورد و توجهش را به آن جلب كند .
كلمهء « البصيرة » تعبير از حقيقت آن بيّنهاى است كه به توسط آن هر چيز بدان گونه كه هست ديده مىشود . مجمع البيان ، ج 4 ، ص 345 .
قَدْ جاءَكُمْ بَصائِرُ مِنْ رَبِّكُمْ فَمَنْ أَبْصَرَ فَلِنَفْسِهِ
.
مجموع بصيرتهايى كه خداوند متعال به بندگان خود تفضل كرده است ، هدى و نور قلب و عقل را تجسم مىبخشد .
1 -
فَإِمَّا يَأْتِيَنَّكُمْ مِنِّي هُدىً فَمَنْ تَبِعَ هُدايَ فَلا خَوْفٌ عَلَيْهِمْ وَ لا هُمْ