شذ و شرف خدمت حاصل كرد ثنائى گفت كى ملك از لهجه او چون صاحب حالت از نغمهء ارغنون مدهوش ماند و از لذت ايراد « 490 » سخن او كى چون گل همه لطف بوذ چون سيسنبر همه تن گوش [ 442 ] گشت و گفت :
بيت
آواز خوش تو دوست دارذ گوشم * من جان بخوش آواز تو مىبفروشم
و پس از ثنا و دعا فصلى مشبع « 491 » در تحريض « 492 » عدل و تحذير « 493 » ظلم تقرير كرد و موعظتى در اشفاق رعايا و مرحمت زيردستان واجب داشت چنانك ملك از تأثير آن مواعظ ملكى شذ و از تأديب آن نصايح فرشتهء گشت و چون آداب خدمت و شرايط دعا و مراسم مواعظ با تمام رسانيذ و بر انصراف عازم شذ رخصت نيافت و اجازت نديذ [ 443 ] ملك مثال داد كى مدتى با مات مىبايذ بوذ [ 444 ] و چون حضرت ما را بوجود مبارك تو احتياجست و مجلس ما را بفضائل هنر و دانش تو فوائد و استيناس ، استيذان « 494 » مراجعت نمىبايذ كرد و بر انصراف استعجال نمىبايذ نموذ و در جوار بارگاه خويش بهروز را سرائى زيبا مهيا فرموذ و موضعى نزه « 495 » [ 445 ] با فرش و بسط و آلات و اوانى « 496 » شاهانه ترتيب
شرح
( 490 ) - ايراد - حاضر آوردن - حاضركردگى - نكتهگيرى و احتجاج ( فرهنگ نفيسى ) .
( 491 ) - فصل مشبع - تفصيل طولانى و مفصل ( ناظم الاطباء ) .
( 492 ) - تحريض - بر وزن تفعيل بضاد معجمه - بر آغالانيدن و گرم گردانيدن كسى را بر چيزى ( انندراج ) .
( 493 ) - تحذير - مأخوذ از تازى - ترسانيدن ( فرهنگ نفيسى ) .
( 494 ) - استيذان - دستورى و اجازه - و طلب اجازه و رخصت - ( فرهنگ نفيسى ) .
( 495 ) - نزه - پاك و پاكيزه ( نقل باختصار از فرهنگ نفيسى ) .
( 496 ) - اوانى - جمع آنيه و آنيه جمع انا و انا بمعنى ظرف ( فرهنگ نفيسى باختصار ) .
هامش
[ 442 ] - ملك : همه گوش .
[ 443 ] - ملك : نفرمود
[ 444 ] - مر : با ما مىبايد ساخت
[ 445 ] - مر : سره