اكنون چون به حمد الله استعداد حاصل آمذ و استحقاق قابل شذ و مرغ سن بر قلهء چهل [ 29 ] آشيانه ساخت و بيضهء بياض « 101 » بر سواد « 102 » محاسن « 103 » نهاذ و طليعهء شيب « 104 » ميان طيش « 105 » و حلم « 106 » حائل شذ و موى سپيذ ميان نزقات « 107 » و وقار فاصل گشت . [ 30 ]
بيت
فيا همتى لا تنكرى شيب لمتى * فذا النور بين الجهل و العلم فاصل « 108 »
اينك در آن شروع ملزم گشت و اتمام آن بر ذمت « 109 » عقل واجب شذ و چون سخن در فضائل عقل و علم و عدل وجود و عزم و حزم و امثال آن مىروذ كى از شرائط آداب ملوكست نام اين مجموع فرائد « 110 » السلوك « 111 » فى فضائل الملوك نهاذه شذ و
شرح
( 101 ) - بياض : بضاد معجمه . كسحاب . سپيدى .
( 102 ) - سواد . بفتح اول كسحاب . سياهى .
( 103 ) - محاسن : بالفتح و كسر سين و سكون نون جمع حسن بالضم جمال و خوبى و نكوئى و در عبارت متن بمعنى ريش است .
( 104 ) - شيب : بالفتح . سپيدى موى و پيرى و سپيد شدن موى ( انندراج ) .
( 105 ) - طيش : سبكى و سبك شدن و رفتن عقل و خطا شدن تير از نشانه ( صراح ) .
( 106 ) - حلم : بالكسر . آهستگى و بردبارى و دير در غضب شدن و آهستگى نمودن در عقوبت كسى ( انندراج ) .
( 107 ) - نزقات : نزق ( از باب سمع و ضرب ) نزق نزقا . سبكى و شتابى نمود هنگام خشم .
( 108 ) - هان اى همت با سپيدى موى من بيگانهروئى روا مدار چه اين روشنائى است كه نادانى و دانش را از هم باز و آشكار مىكند .
( 109 ) - ذمت : بالكسر و تشديد ميم . عهد و امان و زينهار ( صراح ) .
( 110 ) - فرائد : جمع فريده يگانه . مهره كه فاصل باشد ميان مهره و زر و گوهر نفيس فريده ، مرواريد در رشته كشيده فصل يافته به غير خود ( انندراج ) .
( 111 ) - سلوك : جمع سلكه . رشته .
هامش
[ 29 ] - ملك مر . چهل و اند
[ 30 ] - مر : و طليعه شب ميان طيش و حلم فارق شذ و نور موى سپيذ ميان نزقات و وقار فاصل گشت .