و همچنين ابن عباس بيشتر اوقات در معنى آيات به شعر تمثل مىكرد ، چنانكه در روايتى كه از ابن عباس در سؤالات نافع بن ازرق نقل شده در جواب دويست و اندى سؤال به اشعار عرب متمثل مىشود و سيوطى در كتاب اتقان صد و نود سؤال از آن جمله را روايت مىكند و با اين حال رواياتى را كه از مفسرين صحابه رسيده نمىتوان روايات نبوى شمرد و اعمال نظر را از صحابه نفى كرد .
طبقه دوم : جماعت تابعين هستند كه شاگردان مفسرين صحابه مىباشند مانند مجاهد و سعيد بن جبير و عكرمه و ضحاك و از اين طبقه است حسن بصرى و عطاء بن ابى رباح و عطاء بن ابى مسلم و ابو العاليه و محمد بن كعب قرظى و قتاده و عطيه و زيد بن اسلم و طاوس يمانى .
طبقه سوم : شاگردان طبقه دوم مىباشند مانند ربيع بن انس و عبد الرحمن بن زيد بن اسلم و ابو صالح كلبى و نظراء ايشان . و طريقه تابعين در تفسير اين بود كه تفسير آيات را گاهى در شكل روايت از پيغمبر اكرم صلّى اللّه عليه و آله يا صحابه نقل مىكردند و گاهى معنى آيه را بىاينكه به كسى اسناد دهند ، در صورت اظهارنظر ايراد مىكردند ، و متأخرين مفسرين با اين اقوال نيز معامله روايات نبوى نموده آنها را روايات موقوفه مىشمارند و قدماء مفسرين به اين دو طبقه اطلاق مىشود .
طبقه چهارم : طبقه اولين مؤلفين تفسير است مانند سفيان بن عيينه و وكيع بن جراح و شعبة بن حجاج و عبد بن حميد و غير ايشان و از اين طبقه است ابن جرير طبرى صاحب تفسير معروف .
علوم قرآن در تفسير الميزان و آثار علامه طباطبايى ( قده ) ( فارسى ) — صفحة 239
مساهمون: محمد باقر ملكيان
ص٢٣٩