مطلع قرآن عبارت است از معنايى كه حد از آن طلوع مىكند ، و آن باطن متصل به حد است ( دقت فرماييد ) . « 1 »
س 1073 - منظور از « نزول قرآن بر هفت حرف » كه در روايتى از رسول اكرم صلّى اللّه عليه و آله به طرق شيعه « 2 » و سنى « 3 » نقل شده چيست ؟
( بحث روايتى )
ج - اين حديث هرچند با مختصر اختلافى در الفاظش نقل شده ، و ليكن معناى آن در احاديث بسيارى آمده ، كه معانى همه آنها نزديك به يكديگرند ، و راويان شيعه و سنى آنها را نقل كردهاند ، و مفسرين در معناى آنها به شدت اختلاف كردهاند ، بهطورى كه شايد عدد اقوال در آنها به چهل قول برسد ، چيزىكه مشكل را آسان مىسازد اين است كه ، در خود اين احاديث تفسيرى براى هفت حرف آمده ، كه اعتماد ما هم به همان تفسير است .
از آن جمله در بعضى از آن اخبار آمده كه : « قرآن مشتمل بر هفت حرف نازل شده ، اوّل امر ، دوم نهى ، سوم ترغيب ، چهارم تهديد ، پنجم جدل ، ششم داستان ، و هفتم مثل » « 4 » و در بعضى ديگر اين طور آمده : « 1 - نهى ، 2 - امر ، 3 -
هامش
( 1 ) . الميزان ؛ ج 3 ، ص 114 . [ با تلخيص و تصرف ]
( 2 ) . تفسير صافى ، ج 1 ، ص 38 .
( 3 ) . سنن ابى داود ، ج 2 ، ص 75 ، ح 1475 ؛ الدر المنثور ، ج 2 ، ص 7 .
( 4 ) . تفسير صافى ، ج 1 ، ص 39 .