3 - از احاديث ديگرى استفاده مىشود كه دروغ با ايمان سازگار نيست ، در حديثى چنين مىخوانيم : « سُئِلَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه و آله يَكُونُ الْمُؤمِنُ جَباناً ؟ قالَ : نَعَمُ ؛ قيلَ وَ يَكُونُ بَخِيلًا ؟ قالَ : نَعَمْ . قِيلَ يَكُونُ كَذَّاباً قالَ : لا ؛ از پيامبر اكرم صلى الله عليه و آله پرسيدند آيا انسان مؤمن ممكن است ( احياناً ) ترسو باشد ؟ فرمود : آرى . باز پرسيدند آيا ممكن است بخيل باشد ؟
فرمود : آرى . پرسيدند آيا ممكن است دروغگو باشد ؟ فرمود : نه » . « 1 »
همين مضمون به صورت ديگرى از امير مؤمنان على عليه السلام نقل شده است آنجا كه فرمود : « لا يَجِدُ الْعَبْدُ طَعْمَ الْايمانِ حَتَّى يَتْرُكَ الْكِذْبَ هَزْلَهُ وَجِدَّهُ ؛ انسان هيچ گاه طعم ايمان را نمىچشد تا دروغ را ترك گويد خواه شوخى باشد يا جدى » . « 2 »
چرا دروغ با ايمان سازگار نيست ؟ زيرا دروغ يا به خاطر آن است كه انسان به منفعتى برسد يا از مشكلى رهايى يابد چنان كه ايمان انسان قوى باشد مىداند كه خير و شر به دست خدا است او است كه مىتواند گره كور مشكلات را بگشايد و او است كه مىتواند در برابر ناملايمات از انسان دفاع كند ، و اگر انسان به اين امر كه شاخهاى از شاخههاى توحيد افعالى است اعتقاد داشته باشد چنين نيازى دارد كه به دروغ متوسل گردد .
4 - در حديث ديگرى از امير مؤمنان على عليه السلام مىخوانيم كه فرمود : « وَشَرُّ الْقُولِ الْكِذْبُ ؛ بدترين سخن ، دروغ است » . « 3 »
زيرا آثار مرگبار آن از هر سخن بدى بدتر است .
5 - باز در حديث ديگرى از على عليه السلام دروغ به عنوان بدترين گناهان معرفى شده مىفرمايد : « اعْظَمُ الْخِطايا عِنْدَاللَّهِ الْلِسانُ الْكَذُوبِ وَ شَرُّ النَّدامَةِ نَدامَةُ يَوْمِ الْقِيامَةِ ؛ بدترين گناهان نزد خدا ( گناه ) زبان دروغ گو است ، و بدترين پشيمانى روز قيامت است » . « 4 »
6 - در حديث ديگرى ، دروغ سرچشمهء فجور ، سبب ورود در دوزخ شمرده شده
هامش
( 1 ) . جامع السّعادات جلد 2 ، صفحه 322 .
( 2 ) . اصول كافى ، جلد 2 ، صفحه 340 ، حديث 11 .
( 3 ) . نهج البلاغه ، خطبهء 84 .
( 4 ) . المحجة البيضاء ، جلد 5 ، صفحه 243 ، شبيه همين حديث با كمى تفاوت در كنز العمال از پيامبر گرامى اسلام صلى الله عليه و آله نقل شده است ( كنز العمال ، جلد 3 ، صفحه 619 ، حديث 8203 ) .