خواب بودند و آن باغ سرسبز مانند شب سياه ظلمانى شد !
3 - بعضى از آنها با خدا پيمان بسته بودند كه : « اگر خداوند ما را از فضل خود ، روزى دهد ، قطعاً صدقه خواهيم داد و از صالحان ( و شاكران ) خواهيم بود ! » - اما هنگامى كه خدا از فضل خود به آنها بخشيد « بخل » ورزيدند و سرپيچى كردند و روى برتافتند - اين عمل ، ( روح ) نفاق را تا روزى كه خدا را ملاقات كنند ، در دلهايشان برقرار ساخت ، اين به خاطر آن است كه از پيمان الهى تخلف جستند ، و به خاطر آن است كه دروغ مىگفتند .
4 - كسانى كه بخل مىورزند و آنچه را كه خدا از فضل خويش به آنان داده ، انفاق نمىكنند ، گمان نكنند اين كار به سود آنهاست ؛ بلكه براى آنها شرّ است ، به زودى در روز قيامت آنچه را نسبت به آن « بخل » ورزيدند ، همانند طوقى به گردنشان مىافكنند و ميراث آسمانها و زمين ، از آن خداست و خداوند ، از آنچه انجام مىدهيد آگاه است .
5 - آنها كسانى هستند كه « بخل » مىورزند و مردم را به « بخل » دعوت مىكنند و آنچه را كه خداوند از فضل ( و رحمت ) خود به آنها داده كتمان مىنمايند ( اين عمل ، در حقيقت از كفرشان سرچشمه گرفته ) و ما براى كافران عذاب خواركنندهاى آماده كردهايم .
6 - امّا كسى كه « بخل » ورزد و ( از اين راه ) بى نيازى طلبد ؛ - و پاداش نيك الهى را انكار كند - به زودى او را در مسير دشوارى قرار مىدهيم .
7 - آرى ! شما همان گروهى هستيد كه براى انفاق در راه خدا دعوت مىشويد ، بعضى از شما ( بخل ) مىورزيد و هر كس « بخل » ورزد ، نسبت به خود « بخل » كرده است و خداوند بىنياز است و شما همه نيازمنديد و هرگاه سرپيچى كنيد ؛ خداوند گروه ديگرى را جاى شما مىآورد ؛ پس آنها مانند شما نخواهند بود ( و سخاوتمندان در راه خدا انفاق مىكنند . )
8 - . . . و كسانى كه از « بخل » و حرص خويشتن مصون بمانند ، رستگارانند !
9 - و كسانى كه هرگاه انفاق كنند ، نه اسراف مىنمايند و نه سختگيرى ، بلكه در ميان اين دو حدّ اعتدال دارند .
10 - بگو : « اگر شما مالك خزائن رحمت پروردگار من بوديد ، در آن صورت ( به خاطر تنگ نظرى ) امساك مىكرديد ؛ مبادا انفاق مايهء تنگدستى شما شود » و انسان تنگ نظر است !
اخلاق در قرآن ( فارسى ) — صفحة 370
مساهمون: الشيخ ناصر مكارم الشيرازي
ص٣٧٠