و در عرض سال گاهى در آنجا اجتماع مىكردند ، ابوجهل مخصوصاً وسائل عيش و نوش را با خود برد و هدفش اين بود كه از همهء كسانى كه با آنجا آشنا بودند زهر چشم بگيرد .
به هر حال قرآن مؤمنان را از اين گونه كارها نهى مىكند و به آنها دستور مىدهد كه با رعايت تقوا و اخلاص بر همهء مشكلات غلبه كنند و سرنوشت رياكاران هوسباز و بىتقوا را در ميدان بدر فراموش ننمايند .
* * * در آخرين آيهء مورد بحث ، باز هم از رياكارى به بيان ديگرى نكوهش مىكند و مىفرمايد : « واى بر نمازگزارانى كه نماز را به دست فراموشى مىسپارند و از آن غفلت مىكنند ، آنها كه ريا مىكنند و مردم را از ضروريّات زندگى باز مىدارند » ( فَوَيْلٌ لِلْمُصَلِّينَ ، الَّذِينَ هُمْ عَنْ صَلاتِهِمْ ساهُونَ ، الَّذينَ هُمْ يُرآؤُنَ وَ يَمْنَعُونَ الْماعُونَ ) .
تعبير به « ويل » در قرآن مجيد در 27 مورد آمده است و غالباً در مورد گناهان بسيار سنگين و خطرناك است . به كار بردن ، اين تعبير در مورد رياكاران نيز حكايت از شدّت زشتى عمل آنها مىكند .
از آنچه در آيات بالا آمد زشتى اين گناه و خطرات آن براى سعادت انسان آشكار مىشود و به خوبى روشن مىگردد كه يكى از موانع مهمّ تهذيب نفس و پاكى قلب و روح همين ريا كارى است كه نقطهء مقابل آن خلوص نيّت و پاكى دل است .
* * *
ريا در روايات اسلامى
در احاديث اسلامى فوقالعاده به اين مسأله اهمّيّت داده شده و رياكارى به عنوان يكى از خطرناكترين گناهان معرفى شده است كه به گوشهاى از آن در ذيل اشاره مىشود :
1 - در حديثى از پيغمبر اكرم مىخوانيم : « اخْوَفُ ما اخافُ عَلَيكُمْ الرِّيا وَالشَّهْوَةُ الْخَفِيَّةُ ؛ خطرناكترين چيزى كه از آن بر شما مىترسم رياكارى و شهوت پنهانى است ! » « 1 »
هامش
( 1 ) . محجّة البيضاء ، جلد 6 ، صفحهء 141 .