لِسانُ الَّذِي يُلْحِدُونَ إِلَيْهِ أَعْجَمِيٌّ وَ هذا لِسانٌ عَرَبِيٌّ مُبِينٌ .
اين آيه ردّى بر سخن مشركان دربارهء محمّد صلّى اللّه عليه و إله است كه مىگفتند : « همانا او را انسانى آموزش مىدهد » . از اين پاسخ به دست مىآيد كه آنان اين آموزش را به يك شخص معيّن نسبت مىدادند و اينكه آن شخص ، يك مرد عجمى بوده كه بيان خوش نداشته است . از اينرو ، خداوند فرموده است : قرآن كه داراى بيان و فصاحت است ، چگونه ممكن است از مردى صادر شود كه خوشبيان نيست ؟ در حالى كه فاقد چيز نمىتواند آن را به ديگرى بدهد .
اين سخنان دروغ را دشمنان اسلام در زمان محمّد صلّى اللّه عليه و إله و نيز پس از او تكرار كردند و بسيارى از مبلّغان مسيحى هم آن را نشخوار مىكنند ، در حالى كه اينان نمىدانند و يا خود را به نادانى مىزنند كه در قرآن ، دانشها ، هنرها و حكمتهايى وجود دارند كه در آن دوران ، اثرى از آنها نبوده است . . .
و اگر فرض كنيم كه وجود داشته ، لكن امكان ندارد كه تمامى آنها را يك نفر گرد آورد و بداند و اگر آنها را مىدانست ، شهرت او به پايه شهرت ارسطو مىرسيد كه عرب او را « معلم اوّل » ناميدهاند . با اينكه مىدانيم در دوران پيامبر صلّى اللّه عليه و إله هيچكس ادّعا نكرد كه تمامى علوم قرآن را مىداند .
إِنَّ الَّذِينَ لا يُؤْمِنُونَ بِآياتِ اللَّهِ لا يَهْدِيهِمُ اللَّهُ وَ لَهُمْ عَذابٌ أَلِيمٌ .
مراد از آيات خدا ، دلايلى است كه گوياى وجود او مىباشند ، معجزاتى كه گواه نبوّت پيامبران هستند و احكامى كه از سوى خدا بر آنان فرود آمدهاند . مراد از هدايت در اينجا ، پاداش است و معناى آيه چنين خواهد بود : خداوند كسى را كه به انواع آيات او كفر مىورزد ، پاداش نمىدهد ، بلكه او را مجازات مىكند .
دروغگوى كافر
إِنَّما يَفْتَرِي الْكَذِبَ الَّذِينَ لا يُؤْمِنُونَ بِآياتِ اللَّهِ .
آنان نه به آيات خدا ايمان مىآورند و نه به روز قيامت و بازپرسى و پاداش همانند مشركانى كه به