محمّد صلّى اللّه عليه و إله گفتند آنچه را كه گفتند .
وَ أُولئِكَ هُمُ الْكاذِبُونَ .
آنان به خود جرأت مىدهند كه دروغ بگويند و تمامى تبهكارىها و گناهان را مرتكب شوند ؛ زيرا نه از مجازات دروغگويى مىترسند و نه به پاداش راستگويى اميدوارند .
پرسش : جملهء
« إِنَّما يَفْتَرِي الْكَذِبَ الَّذِينَ لا يُؤْمِنُونَ »
از جملهء :
« وَ أُولئِكَ هُمُ الْكاذِبُونَ »
، بىنياز مىكند ، بنابراين ، هدف از اين تكرار چيست ؟
مفسران پاسخ دادهاند : هدف از اين تكرار آن است كه توجّه دهد ، دروغگويى يك ويژگى پايدار و استوار در آنان است . چنانكه به شخصى كه به دروغگويى معروف است مىگويى : « كذبت و انت الكاذب ؛ دروغ گفتى و تو دروغگو هستى » ، بدين معنا كه رفتار و وضعيّت تو ، دروغگويى است .
پرسش دوم : خداى سبحان مىفرمايد : « كسانى دروغ مىبافند كه به آيات خدا ايمان ندارند » . اين جمله ، دروغ گفتن را به كافران منحصر مىكند ، با اينكه بسيارى از كافران در سخنان خود ، به مراتب راستگوتر و قابل اعتمادتر از كسانى مىباشند كه به خدا و روز قيامت ايمان دارند ؟
پاسخ : مسلمان دروغگو از لحاظ تئورى به خدا ايمان دارد و در عمل به او كافر است . بنابراين ، وى در ديدگاه و انديشه مؤمن است و در دنيا بسان مسلمان با او رفتار مىشود و در عينحال ، وى در عمل و فعل خودش كافر است و در آخرت به عنوان كافر با او رفتار مىشود . اولا : به دليل همين آيه . ثانيا : به خاطر آنچه از پيامبر صلّى اللّه عليه و إله روايت شده كه از آن حضرت پرسيدند : آيا مؤمن دروغ مىگويد ؟ فرمود :
خير سپس اين آيه را قرائت فرمود .