تخطي إلى المحتوى الرئيسي

التفسير الكاشف ( تفسير كاشف ) ( فارسى ) — صفحة 615

مساهمون:

ص٦١٥
مىباشد . برخى گفته‌اند : صفت براى مفعول مطلق محذوف و تقدير « اتباعا قليلا » است .

تفسير

وَ إِذا جاءَهُمْ أَمْرٌ مِنَ الْأَمْنِ أَوِ الْخَوْفِ أَذاعُوا بِهِ .
در ميان اصحاب پيامبر ، همانند هر حزب و اردوگاه ديگرى ، هم مخلص وجود داشت و هم منافق ، هم شجاع و هم ترسو ، هم كسى كه ايمانش قوى بود و هم كسى كه ايمانش ضعيف بود ، هم خردمند با تجربه كه ابتكار عمل را در دست مىگيرد و هم نادانى كه نه مىتواند به تدبير امور بپردازد و نه مىتواند آينده را پيش‌بينى كند . قرآن از هريك از اين گروه‌ها ، گاه علنى و گاه ضمنى سخن گفته است . مفسران وحدت‌نظر دارند كه اين آيه دربارهء كسانى نازل شده است كه اخبار ايمنى و يا ترس را ، كه به توان نظامى مسلمانان ارتباط داشت ، مىشنيدند و آن را در ميان مردم منتشر مىكردند . آن‌گاه مفسران دربارهء اين‌كه گروه مزبور چه كسانى بودند ، اختلاف‌نظر دارند : آيا آنان منافقان بودند و يا افرادى ساده‌لوح و ضعيف الايمان از ميان مؤمنان ؟ در اين‌جا ، هركدام نظريه‌اى را ترجيح داده است ؛ لكن ما نه نظريه‌اى را ترجيح مىدهيم كه مىگويند : مراد منافقان است ، نه افراد ضعيف الايمان و نه نظريه‌اى را برمىگزينيم كه مىگويند : مراد افراد ضعيف الايمان است ، نه منافقان ؛ زيرا تمام آنچه از ظاهر آيه استفاده مىشود اين است كه در اطراف پيامبر صلّى اللّه عليه و آله گروهى بودند كه هرگاه خبر صلح و امنيت و يا جنگ و تجاوز به آنان مىرسيد ، آنها اين خبر را نقل و در ميان مردم افشا مىكردند و هيچ‌چيزى براى امنيت داخلى و خارجى زيان‌آورتر از افشاى اسرار نظامى نيست ، به‌ويژه زمانى كه خبرپراكنان ، به صحت و درستى خبر مطمئن نباشند ؛ چراكه بسيارى از اين اخبار جنگى را دشمن مىسازد و آن‌گاه منتشرش مىكند تا از آن بهره گيرد و فتنه و نگرانى را در صفوف مسلمانان بگستراند .