است ، و نظام وجود بر كمال و خير است ، و نقايص و شرور از اعدام و راجع به احتجاب فطرت و بُعْد از معدن نور و عظمت است .
فصل پنجم در بيان ثمرات قوّه غضبيه
] بدانكه قوّهء غضبيه يكى از نعم بزرگ الهى است بر حيوان و بالخصوص بر انسان كه به واسطهء اين قوّهء شريفه ، حفظ بقاى شخصى و نوعى و حفظ نظام عائله و بقاى فردى و جمعى شود ؛ چون كه انسان تا در عالم مادّه و طبيعت واقع است ، به واسطه تضادّ و تصادمى كه در اين عالم است و به واسطه قوّه قبول و انفعال و تأثّرى كه در طبيعت او است ، دائماً در نضج و تحليل است كه اگر بدل مايتحلّل به او نرسد ، به زودى مفسدات داخلى او را فانى و نابود مىكنند ، و همينطور تا در عالم دنيا و تصادم واقع است ، از براى او دشمنها و مفسداتى هست كه اگر از آنها جلوگيرى نشود ، انسان را به زودى زائل و فانى كنند .
و همينطور كه از براى شخص و فرد حيوان و انسان ، مفسدات و موذيات خارجى و داخلى هست ، از براى نظام عائله انسانى و نظام جمعيت و مدينه فاضلهء انسانيه ، مفسدات و مخلّاتى است كه اگر ذَبّ و دفع از آنها نشود ، به زودى نظام عائله و نظام مدينه فاضله بههم مىخورد ، و به اسرع اوقات ، عالم مدنيت رو به زوال و اضمحلال مىگذارد .
از اين جهت ، عنايت ازليهء الهيه و رحمت كامله رحمانيه اقتضاء نمود كه در حيوان مطلقاً ، و در انسان ، بالخصوص ، اين قوّه شريفه غضبيه را قرار دهد كه حيوان و انسان - بما هو حيوان - ، دفع موذيات خارجى و داخلى فردى خود