است كه قلوب را به خود مجذوب نموده ، و بالفطره حفظ نظام عالم را مىفرمايد .
اين رحمت و رأفت است كه معلّمين روحانى و انبياء عظام و اولياء كرام و علماء باللَّه را به آن مشقّتها و زحمتها اندازد براى سعادت نوع خود و خوشبختى دائمى عائله انسانى ؛ بلكه نزول وحى الهى و كتاب شريف آسمانى ، صورت رحمت و رأفت الهيه است در عالم ملك ، بلكه تمام حدود و تعزيرات و قصاص و امثال آن ، حقيقت رحمت و رأفت است كه در صورت غضب و انتقام جلوه نموده :
وَ [ لَكُمْ ] فِي الْقِصاصِ حَياةٌ يا أُولِي الْأَلْبابِ
« 1 » ، بلكه جهنم رحمتى است در صورت غضب براى كسانى كه لياقت رسيدن به سعادت دارند . اگر تخليصاتى و تطهيراتى كه در جهنم مىشود نبود ، هرگز روى سعادت را آن اشخاص نمىديدند .
بالجمله : كسى كه قلب او از رأفت و رحمت به بندگان خدا خالى باشد ، او را بايد از مسلك اين جمعيت خارج كرد و از حق دخول در عائله بشرى محروم نمود .
اهل معرفت فرمايند : « بسط بساط وجود و كمال وجود ، به اسم رحمان و رحيم است » « 2 » .
و اين دو اسم شريف ، از امّهات اسماء و اسماء محيطه واسعه است ، چنانچه در كريمهء الهيه است :
وَ رَحْمَتِي وَسِعَتْ كُلَّ شَيْءٍ
« 3 » ، و فرمايد :
هامش
( 1 ) - « اى خردمندان ، شما را در قصاص زندگى است » . ( البقرة ( 2 ) : 179 )
( 2 ) - ر . ك : تعليقات على شرح فصوص الحكم ، امام خمينى ، ص 7 ، التعليقه 2 ؛ شرح دعاء السحر ، ص 49 و 51 ؛ مصباح الهداية إلى الخلافة و الولاية ، المصباح الأوّل ، نور 16 .
( 3 ) - « و رحمت من همه چيز را فرا گرفته است » . ( الأعراف ( 7 ) : 156 )