همچو موجودى است كه حاضر است سرش را بِبُرد كه رقيبش از بين برود . اصطلاح ديرينهء ما اين است كه « خرِ ديزه » ، كه يك قسم از خرهاى فضول است ، خودش را به چاه مىاندازد كه به صاحبش ضرر بزند ! انسان يك همچو موجودى است . انسان يك همچو موجود پيچيدهاى است . يك همچو موجودى است كه انبيا نتوانستهاند اين انسان را انسان كنند ، الّا بعض اشخاص . در هر جايى كه انبيا بودند ، يك عدهء معدودى ، بسيار معدود ، به تربيت انبيا آن تربيت و الا را كه بايد حق انسان باشد قبول كردند و تربيت شدند ، و الّا نتوانستند آنكه مىخواستند انجام بدهند . لكن مىتوانيم ما كمتر بكنيم اين شيطنتها را ، مىتوانيم . اين طور نيست كه ما مجبور باشيم ، و معاقب نباشيم از باب اينكه مجبور هستيم . نه ، ما مختاريم . با اختيار خودمان فساد ايجاد مىكنيم . با اختيار خودمان قلمهايمان را به كار مىاندازيم براى اينكه ديگران را بىآبرو كنيم . قلمهاى خودمان را و زبانهاى خودمان را به كار مىاندازيم براى اينكه حريفها را از ميدان بيرون كنيم . اينها همه مكايدى « 1 » است كه در خود انسان هست . انسان خيال مىكند كار خوب مىكند ؛ و حال آنكه كار بد دارد مىكند . خيال مىكند براى خداست ؛ و حال آنكه براى شيطان است .
ان شاء اللَّه خداوند تبارك و تعالى به همهء ملتهاى اسلامى توفيق بدهد و آنها را تأييد كند براى اينكه از شرّ اجانب و از شرّ شياطين و خصوصاً شيطان خودشان ، نجات پيدا كنند . و خداوند تعالى كشور ما را از شرّ شياطين و اجانب و از شرّ قلمها و قدمها و زبانها نگه دارد .
و السلام عليكم و رحمة اللَّه و بركاته .
هامش
( 1 ) - فريبها ، نيرنگها .