مجذوب چه راحت نفس و سكونت خاطرى پيدا مىشود ، و چه طور آن اشتعالات قلبيه و احتراقات شوقيهء باطنيه [ را ] اين عشقبازى خاموش مىكرد .
افسوس و هزاران افسوس ! كه اين نويسندهء مستغرق در بحار هواى نفس و مخلّد بر ارض طبيعت و گرفتار شهوات و اسير بطن و فرج و بى خبر از ملك هستى و مست خودى و خود پرستى در اين عالم آمد و عن قريب خواهد رفت و از محبت اوليا هيچ ادراك نكرد و از جذبات و جذوات و منازل و مغازلات آنها هيچ نفهميد ، و وقوفش در اين عالم وقوف حيوانى و حركاتش حركات حيوانى و شيطانى بود . اگر چنين باشد ، مردنش نيز مردن حيوان و شيطان است . اللّهمّ إليك المشتكى و عليك المعوّل . [ 1 ] خداوندا ، تو خود ما را به نور هدايتت دستگيرى فرما و از اين خواب سنگين بيدار فرما و به عالم غيب و نور و دار بهجت و سرور و خلوت انس و محفل خاص دعوت كن .
و بإسناده عن أبي عبد اللّه ، عليه السّلام ، قال قال رسول اللّه ، صلّى اللّه عليه و آله : أرض القيامة نار ما خلا ظلّ المؤمن فإنّ صدقته تظلّه . « 1 » « فرمود حضرت صادق ، عليه السلام ، كه حضرت رسول خدا صلّى اللّه عليه و آله فرمود : زمين قيامت آتش است ، مگر سايهء مؤمن و جوار آن كه صدقهء او را سايه اندازد و حفظ نمايد . » و در روايت است كه « صدقه را خداى تعالى تربيت فرمايد مثل شماها كه بچه شتر را تربيت مىكنيد . و اگر نصف خرما صدقه دهيد ، خداى تعالى آن را تربيت مىفرمايد و در روز قيامت آن را مىدهند به بنده در صورتى كه مثل كوه احد يا بزرگتر از آن است . » [ 2 ] و از اين قبيل حديث بسيار است . و در احاديث كثيره وارد است كه صدقه مردنهاى بد را دفع مىنمايد ، [ 3 ] و روزى را نازل مىكند ، [ 4 ] و قرض را ادا مىكند ، [ 5 ] و عمر را زياد كند ، و هفتاد طور مردن بد را دفع كند ، [ 6 ] و خداى تعالى عوض آن را از ده تا صد هزار عطا فرمايد ، [ 7 ] و اسباب زيادت مال گردد ، [ 8 ] و در صبح هر كس صدقه دهد ، از بلاهاى آسمانى در آن روز ايمن گردد ، و اگر در اوّل شب بدهد ، از بلاهاى آسمانى در آن شب ايمن باشد ، [ 9 ] و مداواى مريضها با صدقه شود ، [ 10 ] و اگر كسى اهل بيت مسلمى را كفايت كند ، گرسنگى آنها را رفع كند و بدن آنها را بپوشاند و آبروى آنها را حفظ كند ، از هفتاد حج محبوبتر است ، با آنكه يك حج از هفتاد عتق رقبه بالاتر است ، [ 11 ] با آنكه در عتق رقبه وارد است كه هر كس بندهاى را آزاد كند ، خداوند به هر عضوى از آن عضوى از او را از آتش جهنم
هامش
[ 1 ] « بار خدايا ، شكوه به سوى تو برند و بر تو اعتماد كنند . »
[ 2 ] قال : فسكت أبو عبد اللّه ( ع ) ساعة ثمّ قال : قال اللّه تعالى : إنّ من عبادي من يتصدّق بشقّ تمرة فأربيها له كما يربّى احدكم فلوّة حتى أجعلها مثل جبل أحد . بحار الانوار ، ج 93 ، ص 122 - 123 ، « كتاب الزكاة » ، باب 14 .
حديث 30 .
[ 3 ] قال رسول اللّه ( ص ) : الصّدقة تدفع ميتة السّوء . فروع كافى ، ج 4 ، ص 2 ، « كتاب الزكاة » ، « باب فضل الصدقة » ، حديث 1 . و ص 5 ، « باب ان الصدقة تدفع البلاء » حديث 3 .
[ 4 ] قال أبو عبد اللّه ( ع ) لمحمّد ابنه : يا بنىّ كم فضل معك من تلك النفقة ؟ قال : أربعون دينارا . قال : أخرج فتصدّق بها قال : إنّه لم يبق معي غيرها . قال : تصدّق بها ، فإنّ اللّه عزّ و جلّ يخلصها ، أما علمت أنّ لكلّ شيء مفتاحا و مفتاح الرّزق الصّدقة ؟ فتصدّق بها . ففعل . فما لبث أبو عبد اللّه ( ع ) عشرة أيّام حتّى جاءه من موضع أربعة آلاف دينار . فقال : يا بنىّ أعطينا للّه أربعين دينارا ، فأعطانا اللّه أربعة آلاف دينار . ( حضرت صادق ( ع ) به پسر خود ، محمد گفت : « فرزندم ، از آن پول چه قدر براى تو باقى مانده است ؟ » گفت : « چهل دينار . » فرمود : « بيرون برو و آن را ببخش . » گفت : « همين مقدار برايم مانده است . » فرمود : « آن را ببخش كه خداوند عز و جل جاى آن را پر مىكند . آيا ندانستى كه هر چيزى را كليدى است و كليد روزى بخشش است ؟ پس آن را ببخش . » محمد آن را بخشيد . ده روز بر حضرت صادق ( ع ) بگذشت كه از جايى چهار هزار دينار براى وى رسيد . پس به فرزند خود گفت : « فرزندم ، براى خدا چهل دينار انفاق كرديم خداوند چهار هزار دينار به ما باز گرداند . » ) و از هفتمين پيشواى شيعيان نقل است كه فرمود : استنزلوا الرزق بالصدقة . ( با بخشش روزى را از آسمان طلب كنيد . ) فروع كافى ، ج 4 ، ص 9 - 10 ، « كتاب الزكاة » ، « باب في أنّ الصدقة تزيد في المال » ، حديث 3 - 4 .
[ 5 ] امام صادق ( ع ) فرمود : إنّ الصّدقة تقضى الدّين و تخلف بالبركة . بخشش ديون را از گردن مىافكند و مالها را با بركت مىگرداند . » منبع پيشين ، ص 9 ، حديث 1 .
[ 6 ] عن أبي جعفر ( ع ) قال : البرّ و الصّدقة ينفيان الفقر و يزيدان في العمر و يدفعان تسعين [ خ : سبعين ] ميتة السّوء . فروع كافى ، ج 4 ، ص 2 ، « كتاب الزكاة » ، « باب فضل الصدقة » ، حديث 2 .
[ 7 ] عن أبي جعفر ( ع ) في قول اللّه عزّ و جلّ : « فأمّا من أعطى و اتّقى و صدّقه بالحسنى » ( ليل - 5 ) قال : و إنّ اللّه يعطي بالواحدة عشرة إلى مأة ألف فما زاد الحديث . وسائل الشيعة ، ج 6 ، ص 256 ، « كتاب الزكات » ، « ابواب الصدقة » ، « باب 1 » ، حديث 5 .
[ 8 ] پيامبر ( ص ) فرمود تصدّقوا ، فإنّ الصّدقة تزيد في المال كثرة . . . ( صدقه دهيد صدقه مال را فزونى دهد . ) فروع كافى ، ج 4 ، ص 9 ، « كتاب الزكاة » ، « باب في أن الصدقة تزيد في المال » ، حديث 2 .
[ 9 ] پيامبر ( ص ) فرمود : من سرّه أن يدفع اللّه عنه نحس يومه ، فليفتتح يومه بصدقة ، يذهب اللّه بها عنه نحس يومه . و من أحبّ أن يذهب اللّه عنه نحس ليلتة ، فليفتتح ليلته بصدقة ، يدفع اللّه عنه نحس ليلته . . . ( هر كس دوست مىدارد كه خدا شومى روز وى را از او دور دارد ، روز خود را با صدقه آغاز كند ، كه به سبب آن خداوند شومى آن روز را ببرد . و هر كه دوست دارد كه خدا شومى شب وى را ببرد ، شبش را با صدقه آغاز كند كه خداوند به سبب آن شومى آن شب را از او دور كند . ) فروع كافى ، ج 4 ، ص 70 ، « كتاب الزكاة » ، « باب أنّ الصدقة تدفع البلاء » ، حديث 9 .
[ 10 ] امام صادق ( ع ) فرمود : داووا مرضاكم بالصّدقة . . . ( بيماران خود را با صدقه درمان كنيد . ) فروع كافى ، ج 4 ، ص 3 ، « كتاب الزكاة » ، « باب فضل الصدقة » ، حديث 5 .
[ 11 ] امام باقر ( ع ) فرمود : لأن أحجّ حجّة أحبّ إلىّ من أن أعتق رقبة و رقبة . ( حتّى انتهى إلى عشرة ، و مثّلها و مثّلها حتّى انتهى إلى سبعين . ) و لأن أعول أهل بيت من المسلمين أشبع جوعتهم و أكسو عورتهم و أكفّ وجوههم عن النّاس أحبّ إلىّ من أن أحجّ حجّة و حجّة و حجّة ، ( حتّى انتهى إلى عشر و عشر و عشر ، و مثّلها حتّى انتهى إلى سبعين . ) اگر يك حج به جاى آورم خوشتر دارم از آنكه بندهاى آزاد كنم و بندهاى ديگر ، ( امام تا ده بار آن را تكرار كرد و ادامه داد تا به هفتاد رسيد . ) و اگر نفقهء خانوادهاى مسلمان را تعهد كنم و آنان را سير گردانم و تنشان را بپوشانم و آبرويشان را نزد مردم نگاه دارم ، خوشتر دارم از آنكه حجى به جاى آورم و حجى ديگر و حجى ديگر . ( و تا ده بار آن را تكرار كرد و ادامه داد تا به هفتاد رسيد . ) فروع كافى ، ج 4 ، ص 2 « كتاب الزكاة » ، « باب فضل الصدقة » حديث 3 .
( 1 ) فروع كافى ، ج 4 ، ص 3 ، « كتاب الزكاة » ، « باب فضل الصدقة » ، حديث 6 .