كرده ، پس داده شد حسنات او به تو . » و عن النّبي ، صلّى اللّه عليه و آله : أدنى الكفر أن يسمع الرّجل من أخيه كلمة يحفظها عليه يريد أن يفضحه بها . أولئك لا خلاق لهم . « 1 » از پيغمبر ، صلّى اللّه عليه و آله ، منقول است كه « اوّل مرتبهء كفر آن است كه شخص بشنود از برادر خود كلمه [ اى ] را و حفظ كند آن را و بخواهد مفتضح كند او را به واسطهء آن كلمه . براى چنين اشخاص نصيب و بهرهاى نيست . » اين مختصّ از اخبار اين باب ، در صورتى كه عناوين ديگر نيز به غيبت منطبق مىشود و گناهان و مفاسد آنها شامل حال مغتاب مىباشد ، از قبيل اهانت مؤمن و اذلال و احتقار و استخفاف آن ، و تعيير و احصاء عثرات و طعن بر او ، كه هر يك براى هلاكت انسان سببى است مستقل . و اخبار وارده در مذمت هر يك از آنها كمر شكن است . و ما از ذكر آنها چشم پوشيديم براى اختصار .
فصل در بيان ضررهاى اجتماعى غيبت
چنانچه اين معصيت كبيره و اين موبقهء عظيمه از مفسدات ايمان و اخلاق و ظاهر و باطن است و در دنيا و آخرت انسان را منجر به رسوايى و بىآبرويى مىكند ، چنانچه شمهاى از آن را در فصل گذشته شنيدى ، همين طور اين رذيله مفاسد اجتماعى و نوعى نيز دارد ، و از اين جهت از بسيارى از معاصى قبح و فسادش افزون مىباشد .
يكى از مقاصد بزرگ شرايع و انبياء عظام ، سلام اللّه عليهم ، كه علاوه بر آنكه خود مقصود مستقل است ، وسيلهء پيشرفت مقاصد بزرگ و دخيل تام در تشكيل مدينهء فاضله مىباشد ، توحيد كلمه و توحيد عقيده است ، و اجتماع در مهامّ امور و جلوگيرى از تعديات ظالمانهء ارباب تعدى است ، كه مستلزم فساد بنى الانسان و خراب مدينهء فاضله است . و اين مقصد بزرگ ، كه مصلح اجتماعى و فردى است ، انجام نگيرد مگر در سايهء وحدت نفوس و اتحاد همم و الفت و اخوّت و صداقت قلبى و صفاى باطنى و ظاهرى ، و افراد جامعه به طورى شوند كه نوع بنى آدم تشكيل يك
هامش
( 1 ) بحار الانوار ، ج 75 ، ص 276 ، « كتاب الروضة » ، « باب 23 » ، حديث 112 .