شرح و تفسير فلسفهء ثواب و عقاب
امام عليه السلام در اين كلام نورانى و فشرده و كوتاه به فلسفهء ثواب و عقاب در برابر اطاعت و معصيت اشاره كرده ، مىفرمايد : « خداوند سبحان ثواب را بر اطاعتش و كيفر را بر معصيتش مقرر داشته است تا بندگانش را از عذاب خود بازدارد و آنها را بهسوى بهشتش سوق دهد » ؛ (
إِنَّ اللَّهَ سُبْحَانَهُ وَضَعَ الثَّوَابَ عَلَى طَاعَتِهِ ، وَ الْعِقَابَ عَلَى مَعْصِيَتِهِ ، ذِيَادَةً لِعِبَادِهِ عَنْ نَقْمَتِهِ وَ حِيَاشَةً لَهُمْ إِلَى جَنَّتِهِ
) . « ذيادة » در اصل از مادهء « ذود » ( بر وزن ذوب ) به معناى منع كردن و جلوگيرى نمودن است كه در قرآن مجيد در سورهء قصص آيهء 23 درمورد دختران شعيب به آن اشاره شده و مىفرمايد : « « وَوَجَدَ مِنْ دُونِهِمْ امْرَأتَيْنِ تَذُودَانِ » ؛ در كنار چاه آب مدين به جز چوپانها دو زن را ديد كه از رفتن گوسفندان خود بهسوى چاه آب جلوگيرى مىكردند » .
در كلام نورانى مورد بحث مفهومش اين است كه خداوند عقاب را بر گناه قرار داده تا بندگانش را از عذاب خود بازدارد .
« حياشة » مصدر حاش يحوش - آنگونه كه ارباب لغت ازجمله ابن منظور در لسانالعرب ، گفتهاند - به معناى سوق دادن صيد بهسوى دام يا بهسوى افرادى كه آمادهء صيد كردن هستند مىباشد سپس به معناى هرگونه سوق دادن ، بهكار رفته و در كلام نورانى بالا به همين معنا استفاده شده است زيرا امام عليه السلام مىفرمايد :