شرح و تفسير گشايش درهاى اميد
امام عليه السلام در اين گفتار حكيمانه كه برگرفته از آيات قرآن مجيد است سه بشارت به سه گروه مىدهد . نخست مىفرمايد : « چنين نيست كه خداوند درِ شكر را بهروى بندهاى بگشايد و درِ فزونى را بهرويش ببندد » ؛ (
مَا كَانَ اللَّهُ لِيَفْتَحَ عَلَى عَبْدٍ بَابَ الشُّكْرِ وَ يُغْلِقَ عَنْهُ بَابَ الزِّيَادَةِ
) . اين سخن برگرفته از آيهء شريفهء هفتم از سورهء ابراهيم است : « وَإِذْ تَأَذَّنَ رَبُّكُمْ لَئِنْ شَكَرْتُمْ لَأَزِيدَنَّكُمْ » .
آرى اين وعدهء الهى است كه خداوند شاكران را فزونى نعمت مىبخشد . دليل آن هم روشن است : شخصى كه از نعمت الهى در مسير اطاعت او استفاده مىكند و حق نعمت را ادا مىنمايد ، با زبان حال مىگويد : من لايق اين نعمتم ، و خداوند نيز نعمت را بر او مىافزايد . درست مثل اينكه باغبانى هنگامى كه باغ را آبيارى مىكند درختان را بارور و پرثمر مىبيند و اين امر سبب مىشود كه باغبان بيشتر از آن باغ مراقبت كند زيرا درختانش به زبان حال ، لياقت خود را بيان كردهاند .
در دومين بشارت مىفرمايد : « چنين نيست كه خداوند باب دعا را بهروى كسى بگشايد و باب اجابت را بهرويش ببندد » ؛ (
وَ لَالِيَفْتَحَ عَلَى عَبْدٍ بَابَ الدُّعَاءِ وَيُغْلِقَ عَنْهُ بَابَ الْإِجَابَةِ
) . اين ، اشاره به آيهء شريفهء 60 سورهء غافر است : « وَقَالَ رَبُّكُمْ ادْعُونِى أَسْتَجِبْ