تازيانه آنها به زمين مى افتاد به شخص پيادهاى نمىگفتند تازيانه را به من بده ؛ خودشان پياده مى شدند و تازيانه را بر مىداشتند و اگر بر سر سفره نشسته بودند كسى از حاضران به ظرف آب نزديكتر بود آن كه دور نشسته بود نمىگفت از آن آب به من بده ؛ خودش بر مىخاست و از آن آب مى نوشيد ( البته منظور اين است انسان كارى را كه خود مىتواند انجام دهد از ديگران نخواهد و سربار ديگران نباشد ) . « 1 »
16 . « ( و از كسانى مباش كه ) هرگاه شهوتى براى وى حاصل شود گناه را جلو مىاندازد و توبه را به تأخير و اگر محنت و شدتى به او برسد ( بر اثر نداشتن صبر و شكيبايى ) از دستورات دين به كلى دور مىشود » ؛
( إِنْ عَرَضَتْ لَهُ شَهْوَةٌ أَسْلَفَ الْمَعْصِيةَ ، وَسَوَّفَ التَّوْبَةَ ، وَإِنْ عَرَتْهُ مِحْنَةٌ انْفَرَجَ عَنْ شَرَائِطِ الْمِلَّةِ )
. اين صفت نيز از اوصاف افراد ضعيف و ناتوان و كم ظرفيت است تا عوامل شهوت در برابر آنها نمايان مىشود به سرعت به سوى آن مىروند و كام دل از آن بر مىگيرند ؛ ولى نوبت به توبه كه مى رسد امروز و فردا مىكنند و به هنگامى كه مشكلى در زندگى آنها رخ دهد با خداى خود قهر مىكنند و دستوراتش را به فراموشى مىسپارند و حتى گاه زبان به سخنان كفرآميز مىگشايند .
آنها كسانى هستند كه با كمترين تغييرى در زندگى ، زبان به شكوه مىگشايند و به زمين و آسمان بد مىگويند .
قرآن مجيد دربارهء اينگونه اشخاص ميگويد : إِنَّ الْإِنْسانَ خُلِقَ هَلُوعاً * إِذا مَسَّهُ الشَّرُّ جَزُوعاً * وَإِذا مَسَّهُ الْخَيْرُ مَنُوعاً » ؛ به يقين انسان حريص و كمطاقت آفريده شده است . هنگامى كه بدى به او رسد بىتابى مىكند و هنگامى كه خوبى به او رسد مانع ديگران مىشود ( و بخل مىورزد ) » . « 2 »
هامش
( 1 ) . كافى ، ج 4 ، ص 21 ، ح 5 .
( 2 ) . معارج ، آيهء 19 - / 21 .