شرح و تفسير نتيجهء ترس و كمرويى
امام عليه السلام در اين سخن پرمعناى خود به سه نكتهء مهم اشاره مىكند .
نخست مىفرمايد : « ترس ( نابجا ) با نااميدى مقرون است » ؛
( قُرِنَتِ الْهَيْبَةُ بِالْخَيْبَةِ )
. بدون شك ترس از عوامل و اشياى خطرناك ، حالتى است كه خداوند در انسان براى حفظ او آفريده است . هنگامى كه حادثهء خطرناكى رخ مىدهد يا موجود خطرناكى به انسان حمله مىكند و خود را قادر بر دفاع نمىبيند ترس بر او غالب مىشود و خود را به سرعت از صحنه دور مىسازد اينگونه ترس منطقى و موهبت الهى براى حفظ انسان از خطرات است . هرگاه سيلاب عظيمى حركت كند و انسان خود را در مسير آن ببيند و بترسد و با سرعت خود را كنار بكشد چه كسى مىگويد اين صفت مذموم است ؟ ترس بجا سپرى است در برابر اينگونه حوادث .
ولى ترس نابجا كه ناشى از توهم يا ضعف نفس يا عدم مقاومت در مقابل مشكلات باشد به يقين مذموم و نكوهيده است و اينگونه ترسهاست كه انسان را از رسيدن به مقاصد عاليه باز مىدارد . به همين دليل از قديم گفتهاند : شجاعان اند كه به موفقيتهاى بزرگ دست مىيابند .
شاعر مىگويد :
مَنْ راقَبَ النَّاسَ ماتَ هَمّاً * وَنالَ بِاللَّذةِ الْجَسُورُ