مىآيند و مىدانيم كسى از جهت فوق يا تحت به سراغ كسى نمىآيد بلكه از يكى از چهار جهت است .
آنگاه امام عليه السلام سخن معاويه را در مورد ملحق ساختن زياد بن ابيه به خودش ( به عنوان برادر حرامزاده ) با دليلى منطقى ابطال مىكند و مىفرمايد : « ( آرى ) در زمان عمر بن خطاب ابو سفيان سخنى بدون انديشه از پيش خود و با تحريكى از تحريكات شيطان گفت ( ولى اين سخن كاملًا بى پايه بود ) كه نه با آن ، نسب ثابت مىشود و نه استحقاق ميراث را همراه دارد » ؛
( وَقَدْ كَانَ مِنْ أَبِي سُفْيَانَ فِي زَمَنِ عُمَرَ بْنِ الْخَطَّابِ فَلْتَةٌ « 1 » مِنْ حَدِيثِ النَّفْسِ ، وَنَزْغَةٌ « 2 » مِنْ نَزَغَاتِ الشَّيْطَانِ : لَايَثْبُتُ بِهَا
نَسَبٌ ، وَلَا يُسْتَحَقُّ بِهَا إِرْثٌ ) .
تعبير امام عليه السلام به صادر شدن
« فَلْتَة ؛
سخن بىپايه و بدون انديشه » از سوى ابوسفيان اشاره به چيزى است كه ابن ابىالحديد در شرح خود از كتاب استيعاب ابن عبدالبر آورده است كه عمر ، زياد را براى اصلاح بعضى از مفاسد كه در يمن واقع شده بود فرستاد . هنگامى كه زياد باز گشت خطبهاى نزد عمر ( و جمعى از حاضران ) خواند كه همانند آن شنيده نشده بود اين در حالى بود كه على عليه السلام و عمرو بن عاص و ابوسفيان حاضر بودند . عمرو بن عاص گفت : آفرين بر اين جوان ! اگر از قريش بود بر عرب حكومت مىكرد ! ناگهان ابوسفيان گفت : او از قريش است و من مىشناسم كسى را كه نطفهء او را در رحم مادرش نهاد . على عليه السلام فرمود : او چه كسى بوده ؟ ابوسفيان گفت : من بودم . على عليه السلام فرمود : خاموش باش ابوسفيان ! و در روايت ديگرى آمده است : فرمود : خاموش ابوسفيان اگر عمر بشنود سريعاً تو را مجازات خواهد كرد .
هامش
( 1 ) . « فَلْتة » از ريشهء « فَلْت » بر وزن « ثبت » در اصل به معناى از دست در رفتن چيزى است ، لذا به سخنانى كهبدون مطالعه از دهان انسان مىپرد و همچنين حوادث ناگهانى و بدون تأمل « فلتة » گفته مىشود .
( 2 ) . « نَزْغَة » از ريشهء « نزغ » بر وزن « نظم » به معناى وارد شدن در كارى است به قصد افساد و به هم انداختن مردم و « نَزَغاتِ شيطان » به وسوسههاى او گفته مىشود كه افراد را به جان هم مىاندازد .