بخش دوّم
و اعلموا - عباد اللّه - أنّ المؤمن لا يصبح و لا يمسي إلّا و نفسه ظنون عنده ، فلا يزال زاريا عليها و مستزيدا لها . فكونوا كالسّابقين قبلكم ، و الماضين أمامكم . قوّضوا من الدّنيا تقويض الرّاحل ، و طووها طيّ المنازل .
ترجمه
: بدانيد اى بندگان خدا كه انسان با ايمان ، صبح و شام بر او نمىگذرد مگر اين كه نزد خويش متهم است . پيوسته از خود عيب مىگيرد ( و خويشتن را نقد مىكند ) و براى خود طالب تكامل و فزونى است ؛ بنابر اين همچون پيشينيان و گذشتگان ( صالح ) خود باشيد كه قبل از شما بودند . آنها شبيه مسافرى بودند كه عمودهاى خيمه را بر گرفته و طى طريق مىكند ( دنيا را گذرگاهى مىدانستند به سوى سراى جاودان ) .
شرح و تفسير نقد خويشتن !
امام عليه السّلام در اين بخش از خطبه ، درس مهم ديگرى به پويندگان راه حق و سالكان مسير قرب خداوند مىدهد ؛ مىفرمايد : « بدانيد اى بندگان خدا كه انسان با ايمان ، صبح و شام بر او نمىگذرد مگر اين كه نزد خويش متهم است . پيوسته از خود عيب مىگيرد ( و خويشتن را نقد مىكند ) و براى خود طالب تكامل و فزونى است » ( و اعلموا - عباد اللّه -