بىشك ، زيارت خانهء خدا ، هم بركات مادى دارد و هم بركات معنوى و روحانى كه در اينجا به هر دو اشاره شده كه خلاصهء آن در آيهء شريفهء 28 سورهء حج ديده مىشود ؛ آنجا كه مىفرمايد :
« لِيَشْهَدُوا مَنافِعَ لَهُمْ »
.
اما تأثير آن در شستشوى گناه از اين نظر است كه حج و عمره تحوّلى در روح و جان انسان ايجاد مىكند و حتّى قلوب سنگدلان را نرم مىسازد و به بازنگرى اعمال پيشين و توبه از گناهان وامىدارد . همان گونه كه در حديثى وارد شده است كه :
مانند روزى كه از مادر متولّد شده از گناهان خود پاك مىشود : ( يخرج من ذنوبه كهيئة يوم ولدته أمّه ) « 1 » .
و اما تأثير آن در زدودن آثار فقر و تنگدستى - علاوه بر بركات الهى حج در نفى فقر - از اين نظر است كه مسلمانان مىتوانند در كنار مراسم حج ، بازارهاى خوبى جهت مبادلات اقتصادى به وجود آورند و نوعى تجارت جهانى در ميان خود دائر سازند ؛ آن گونه كه در اعصار نخستين به صورت محدودترى در ميان قبايل عرب وجود داشت و اگر مسلمين امروز از اين فرصت براى تقويت بنيههاى اقتصادى كشورهاى اسلامى استفاده كنند ، به يقين موفقيتهاى خوبى از جهت فقر زدايى نصيب آنان خواهد گشت . در حديثى از امام صادق عليه السّلام مىخوانيم : « ما رأيت شيئا أسرع غنى و لا أنفى للفقر من إدمان حجّ البيت ؛ چيزى را سريعتر در جلب بىنيازى و نفى فقر از تداوم حج ، نديدم » . « 2 » در بيان هشتمين ركن مىفرمايد : « و صلهء رحم كه سبب فزونى مال و تأخير اجل ( و طول عمر ) است » . ( و صلة الرّحم فإنّها مثراة « 3 » في المال ، و منسأة « 4 » في الأجل ) .
هامش
( 1 ) بحار الانوار ، جلد 96 ، صفحهء 26 .
( 2 ) بحار الانوار ، جلد 66 ، صفحهء 406 .
( 3 ) « مثراة » از مادّهء « ثرى » ، و « ثروت » به معناى فزونى يافتن است . لذا مال فراوان را « ثروت » مىگويند و « مثرات » مصدر ميمى به معناى اسم فاعل است ، يعنى : « سبب فزونى » .
( 4 ) « منسأة » از مادّهء « نسأ » ( بر وزن نسخ ) به معناى تأخير انداختن است و « منسأة » مصدر ميمى به معناى اسم فاعل ، يعنى « سبب تأخير » مىباشد و به عصا « منسأة » مىگويند ، زيرا با نوك آن ، اشياى مزاحم به كنار رانده مىشود .